Cacops Status: Uitgestorven, als fossiel bekend Fossiel voorkomen: Vroeg-Perm
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren) Stam: Chordata (Chordadieren) Klasse: Amfibia (Amfibieën) Onderklasse: Labyrinthodontia Orde: Temnospondyli Familie: Dissorophidae
Geslacht
Cacops Williston, 1910
Typesoort
Cacops aspidephorus
soorten
C. aspidephorus, Williston 1910 C. morrisi, Reisz et al. 2009
Afbeeldingen op Wikimedia Commons
Cacops op Wikispecies
Portaal    Biologie Herpetologie

Cacops^[1][2] is een geslacht van uitgestorven temnospondyle Batrachomorpha (basale 'amfibieën') die leefden in het Vroeg-Perm en in het Vroeg-Trias uitstierf. De ongeveer vijftig centimeter lange dieren worden in de familie Dissorophidae geplaatst, een gevarieerde familie van de Temnospondyli, die wat later ontstonden dan de Eryopidae. Hun fossiele overblijfselen, die meer dan 270 miljoen jaar oud zijn, werden gevonden in afzettingen in het Vroeg-Perm in de Verenigde Staten. De typesoort Cacops aspidephorus werd in 1910 beschreven door Samuel Wendell Williston, de andere soort Cacops morrisi in 2009 door Reisz et al.

Cacops bereikte een lengte van ongeveer veertig centimeter. Zijn lichaamsbouw vertoont duidelijke tekenen dat hij, in tegenstelling tot veel andere Temnospondyli, sterk was aangepast aan een landbewonende levensstijl. De schedel was solide, de kaakranden waren bedekt met lange tanden en het verhemelte was bedekt met duizenden kleine, bultachtige dentikels. De poten waren sterk, de staart was kort. Cacops had een reeks beenplaten op zijn rug die in de huid waren ingebed. In vergelijking met andere dissorophiden had Cacops een relatief grote oorspleet (squamosale inkeping) achter in de schedel. De grootte van deze structuur en een fijne streep langs de buitenrand laten zien dat Cacops een trommelvlies had, wat op het moment van beschrijving het oudste duidelijke bewijs was van een trommelvlies in het fossielenbestand.

Cacops en verwanten waren volledig aangepast aan een leven op het land, maar leefden wel in de buurt van ondiepe wateren. Volgens Edwin Colbert jaagden ze waarschijnlijk alleen 's nachts om de grotere roofdieren te mijden. Het voedsel bestond voornamelijk uit vissen, insecten en kleine amfibieën.

Fossielen werden gevonden in Noord-Amerika (Texas).

Cacops was een vertegenwoordiger van de familie Dissorophidae. Zijn naaste familielid is Kamacops. Beide worden gecombineerd in de subfamilie Cacopinae. Een ander naast familielid zou Aspidosaurus kunnen zijn. Het zustertaxon van de Cacopinae is de subfamilie Dissorophinae met de geslachten Dissorophus en Broiliellus. De nauwere verwantschap tussen Cacops en andere dissorophiden wordt weergegeven in het volgende cladogram (naar Reisz et al., 2009):