Menthol
| Menthol | ||||
|---|---|---|---|---|
| Structuurformule en molecuulmodel | ||||
Structuurformule van L-(–)-menthol
| ||||
| Algemeen | ||||
| Chemische formule | C10H20O | |||
| IUPAC-naam | (1R,2S,5R)-5-methyl-2-propan-2-ylcyclohexaan-1-ol | |||
| Andere namen | levomenthol, hexahydrothymol, pepermuntkamfer, menthakamfer, menthomenthol | |||
| Molaire massa | 156,2652 g/mol | |||
| SMILES | C[C@@H]1CC[C@H]([C@@H](C1)O)C(C)C
| |||
| InChI | 1/C10H20O/c1-7(2)9-5-4-8(3)6-10(9)11/h7-11H,4-6H2,1-3H3/t8-,9+,10-/m1/s1
| |||
| CAS-nummer | 2216-51-5 | |||
| EG-nummer | 218-690-9 | |||
| PubChem | 16666 | |||
| Wikidata | Q407418 | |||
| Beschrijving | Wit poeder of heldere kristallen met een sterke muntgeur | |||
| Vergelijkbaar met | cyclohexanol, menthon, mentheen, thymol, citronellal | |||
| Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen | ||||
| H-zinnen | H315 - H318 - H335 | |||
| EUH-zinnen | geen | |||
| P-zinnen | P261 - P280 - P305+P351+P338 | |||
| Fysische eigenschappen | ||||
| Aggregatietoestand | vast | |||
| Kleur | kleurloos | |||
| Dichtheid | (bij 20°C) 0,89 g/cm³ | |||
| Smeltpunt | 42 °C | |||
| Kookpunt | 212 °C | |||
| Oplosbaarheid in water | (bij 20°C) 0,431 g/L | |||
| Goed oplosbaar in | ethanol, di-ethylether, chloroform | |||
| Slecht oplosbaar in | water | |||
| log(Pow) | 3,4 | |||
| Nutritionele eigenschappen | ||||
| Komt voor in | pepermuntolie | |||
| ADI | 0-4 mg/kg lichaamsgewicht | |||
| Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar). | ||||
| ||||
Menthol is een organische verbinding met een sterke muntgeur. De stof komt voor als een wit poeder of heldere kristallen. De IUPAC-naam voor deze verbinding is 5-methyl-2-(1-methylethyl)-cyclohexanol.
Structuur
Menthol bezit 3 stereogene centra, en bijgevolg bestaan er 8 mogelijke stereo-isomeren:
Voorkomen
In de natuur komt vooral L-menthol of (–)-menthol voor in onder andere pepermuntolie en planten van het geslacht Mentha (waaronder Mentha piperita en Mentha arvensis). Pepermuntolie bevat 35 tot 60% menthol. L-menthol kan worden verkregen door extractie uit planten, maar menthol-isomeren worden ook synthetisch bereid, bijvoorbeeld door de hydrogenering van thymol of van isopulegol. De wereldwijde productiecapaciteit werd in 2001 geschat op ongeveer 13.600 ton/jaar, waarvan ongeveer een kwart langs synthetische weg verkregen.
De belangrijkste menthol-producten zijn:
- de enantiomeren L-menthol en D-menthol (synoniem: (+)-menthol)
- het racemaat (mengsel in gelijke hoeveelheden L- en D-menthol) D/L-menthol
- een niet gespecificeerd mengsel van menthol-isomeren, ook wel ruwe menthol genoemd
Toepassingen
L-menthol, D/L-menthol en (ruwe) menthol worden veel gebruikt als smaakmiddel, desinfecterend of verkoelend middel in snoepgoed, likeur, kauwgom en andere voedingswaren. Verder wordt het verwerkt in tabak, tandpasta, cosmetica (onder andere huidcrèmes, aftershave, shampoo en scheerschuim) en in (dier)geneeskundige bereidingen zoals hoestpastilles en zalven. D-menthol wordt commercieel niet gebruikt.
Toxicologie en veiligheid
De menthol-isomeren hebben een zeer lage acute orale toxiciteit. Ze zijn matig irriterend voor de huid en licht irriterend voor de ogen. De aanvaardbare dagelijkse inname (ADI) voor L- en D/L-menthol ligt in het bereik van 0-4 mg/kg lichaamsgewicht (conform het FAO/WHO Joint Expert Committee on Food Additives uit 1998).
Externe links
- (en) MSDS van L-menthol
- (en) Gegevens van menthol in de GESTIS-stoffendatabank van het IFA
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
