Narcis

Narcis
Narcis
Taxonomische indeling
Rijk:Plantae (Planten)
Stam:Embryophyta (Landplanten)
Klasse:Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade:Bedektzadigen
Clade:Eenzaadlobbigen
Orde:Asparagales
Familie:Amaryllidaceae (Narcisfamilie)
Onderfamilie:Amaryllidoideae
geslacht
Narcissus
L. (1753)
Afbeeldingen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Narcis op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

Narcis (Narcissus) is een geslacht van bolgewassen uit de narcisfamilie (Amaryllidaceae). De naam is afkomstig uit de Griekse mythologie (zie Narcissus). Narcissen zijn voorjaarsbollen en hebben een koude rustperiode nodig.

De soorten komen voor van Macaronesië tot in Afghanistan en verder in Zuidoost-China en Japan.[1]

Soorten

De soorten hebben roze, oranje, rode, witte of gevlekte, dubbelbloemige bloemen, met grote gele trompetten of met trosjes van gele of witte bloemetjes. In tegenstelling tot bij de leliefamilie komt bij deze familie een onderstandig vruchtbeginsel voor.

Er is veel verschil van mening over het aantal soorten. Walter Erhardt (1993) bijvoorbeeld onderscheidt 66 soorten en in The International Daffodil Register and Classified List van 2008 worden 85 soorten onderscheiden. De bekendste zijn: de trompetnarcis, de grootkronige narcis en de kortkronige narcis. In Nederland en België komt alleen de wilde narcis (Narcissus pseudonarcissus subsp. pseudonarcissus) van nature voor. Zie ook:

Classificatie van narcissen

Royal Horticultural Society

Narcissen worden ingedeeld in verschillende categorieën. De Royal Horticultural Society in Londen registreert alle soorten en omschrijft of het wilde soorten zijn of cultivars. De volgende 12 categorieën worden gehandhaafd:

  1. Trompet; 1 bloem per steel. De trompet is langer dan de bloemblaadjes.
  2. Groot-kronig; 1 bloem per steel. De trompet is langer dan 1/3 van de lengte van de bloemblaadjes maar niet langer dan de bloemblaadjes zelf.
  3. Klein-kronig; 1 bloem per steel. De trompet is niet langer dan 1/3 van de lengte van de bloemblaadjes.
  4. Dubbel; 1 of meer bloemen per steel. Verdubbeling van bloemblaadjes of een dubbele trompet of beide.
  5. Triandrus; 1 of meer bloemen per steel. Bloemblaadjes wijzen sterk naar achteren.
  6. Cyclamineus; 1 bloem per steel. Bloemblaadjes wijzen naar achteren. Bloem naar de grond gebogen ten opzichte van de steel.
  7. Jonquilla; 1 tot 5 bloemen per steel. Hol- of trechtervormig trompetje. Vaak geurend.
  8. Tazetta; 3 tot 20 bloemen per (stevige) steel. Bloemblaadjes wijzen niet naar achteren. Vaak geurend.
  9. Poeticus; meestal 1 bloem per steel. Bloemblaadjes zuiver wit. Cup zeer kort of schijfvormig, vaak geel met groen hart en soms oranje rand. Meestal geurend.
  10. Bulbocodium; meestal 1 bloem per steel. Zeer kleine bloemblaadjes in verhouding tot de grote cup.
  11. Spleet-kronig, onderverdeeld in twee groepen:
    1. Kraag-narcis; de cup ligt opengeslagen over de bloemblaadjes. Meestal in 2 groepen van 3.
    2. Vlinder-narcis; de cup ligt opengeslagen maar ietwat gedraaid over de bloemblaadjes.
  12. Alle narcissen die niet in een andere categorie vallen.

World Checklist of Selected Plant Families

De World Checklist of Selected Plant Families onderscheidt zo'n 75 soorten, en een nog groter aantal benaamde hybriden.[2]

Witte narcis (Narcissus poeticus)

Hybriden

Toxiciteit

Esculaap
Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
"wilde" narcissen op het plateau l'Artense, Central Massif, Frankrijk

Alle narcissensoorten bevatten het uiterst giftige alkaloide lycorine, voornamelijk in de bol maar ook in het blad. Grazend vee mijdt daarom de narcis en in kaalgegraasde weides kan men dan ook vaak uitbundige bossen bloeiende narcissen zien staan.

Daarnaast bevat het blad calciumoxalaat, dat contacteczeem veroorzaakt bij mensen die beroepsmatig veel met narcissen omgaan (kwekers, bloemisten) en die daar gevoelig voor zijn. De concentratie calciumoxalaat is bij sommige cultivars hoger dan bij andere. Vooral 'Actaea', 'Camparelle', 'Gloriosa', 'Grande Monarque', 'Ornatus', 'Princeps' en 'Scilly White' staan erom bekend huidirritatie te veroorzaken.

Bronnen

  1. ↑ (en) Narcissus L. Royal Botanic Gardens, Kew
  2. ↑ WCSP, Plants of the World Online. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew (2025). Geraadpleegd op 8 november 2025. , zoek op "Narcissus"

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.