Primark
The Headrow Primark in Leeds op 11 april 2011
Onderdeel van	Associated British Foods
Oprichting	1969
Oprichter(s)	Arthur Ryan
Rechtsvorm	Limited Company
Hoofdkantoor	Dublin
Sleutel­figuren	Eoin Tonge (CEO)
Werknemers	83.000 (2024-25)[1]
Producten	kleding
Sector	Duurzame consumptiegoederen
Industrie	detailhandel
Omzet	£ 9,5 miljard (2024-25)[1]
Website	corporate.primark.com/en-gb
Portaal    Economie

Primark is een keten van kledingwinkels. De winkels staan in Ierland (waar de naam Penneys gebruikt wordt), het Verenigd Koninkrijk, Nederland, Duitsland, Oostenrijk, Spanje, Polen, Portugal, België, Italië, Frankrijk, Slovenië en sinds 2015 ook in de Verenigde Staten. De onderneming heeft haar hoofdkantoor in Ierland en is een dochteronderneming van Associated British Foods (ABF).

De eerste Primark opende zijn deuren in juni 1969 in Mary Street (Dublin). Arthur Ryan was de grondlegger en met de kennis en geld van ABF werd het winkelnetwerk uitgebreid. Verdere uitbreiding vond plaats in het Verenigd Koninkrijk, waar in 1972 vier winkels werden geopend in diverse voorsteden in Engeland. De eerste winkels op A-locaties waren in Derby en Bristol. Arthur Ryan bleef veertig jaar als bestuursvoorzitter van Primark actief, bij zijn afscheid waren er 165 vestigingen op zes continenten.

In 2006 werden de winkels van Littlewoods overgenomen.^[2] In totaal gingen 119 winkels in het Verenigd Koninkrijk over naar ABF. ABF betaalde hiervoor £ 409 miljoen. ABF had toen het plan veertig winkels om te bouwen naar Primark vestigingen en de rest van de locaties te verkopen.

In mei 2006 werd een winkel in Madrid geopend, het was de eerste vestiging buiten het Verenigd Koninkrijk en Ierland. Er volgden vestigingen in diverse Europese landen en in 2015 werd de eerste winkel in de Verenigde Staten geopend, in Boston.

Op 21 april 2026 besloot het bestuur van ABF de plannen door te zetten om Primark af te splitsen.^[3] ABF aandeelhouders krijgen naast hun ABF aandelen - naar rato - ook aandelen Primark. Toestemming van diverse partijen is nog noodzakelijk en ABF verwacht voor eind 2027 de transactie af te ronden.

Primark is een budgetkledingketen. Het bedrijf bestelt bij de goedkoopste leveranciers die kleding maken van eenvoudig ontwerp en simpele stoffen. Alles wordt verkocht onder een van de eigen merknamen. Alle goederen die in de winkels worden aangeboden zijn speciaal gemaakt in opdracht van het bedrijf. Daarnaast zijn er merken voor bepaalde soorten kleding.

Het moederbedrijf heeft een gebroken boekjaar dat stopt per medio september. Het jaar 2025 heeft betrekking op de twaalf maanden tot medio september 2025. De operationele gegevens en financiële resultaten komen uit de jaarverslagen van ABF.

Per medio september 2025 zijn er 473 Primark winkels.^[1] Hiervan staan er 197 in het Verenigd Koninkrijk, 19 in Nederland, acht in België en 33 in de Verenigde Staten. Het totale vloeroppervlak is 19,5 miljoen vierkante voet (ft²), dit is ongeveer 1,8 miljoen m². De gemiddelde omvang van een winkel is 3800 m². Er zijn winkels in zeventien landen en het bedrijf telt 83.000 werknemers. Van de omzet wordt 45% gerealiseerd in de thuismarkt, 49% in de rest van Europa en 6% in de Verenigde Staten.^[1]

De grootste Primark-winkel bevindt zich aan Market Street in Manchester. Deze heeft een oppervlak van ruim 9300 m² en is in 2012 uitgebreid met 4600 m².^[4]

Vanaf 2006 zijn er ook Primark-winkels buiten Ierland en Groot-Brittannië actief. De eerste winkel werd geopend in mei 2006 in Madrid. In Nederland ging in 2008 de eerste winkel open in Rotterdam. De eerste winkel in België volgde in december 2009 in Luik. In dat jaar openden ook winkels in Portugal en Duitsland. Daarna nog in Italië en Frankrijk.

De eerste Primark-winkel in de Verenigde Staten is op 10 september 2015 geopend in Boston. In 2018 werd aangekondigd door Primark dat er een uitbreiding komt naar Centraal-Europa, nu het oog gericht op Polen, Slovenië en Tsjechië.

In 2006 sloot Primark zich aan bij het Ethical Trading Initiative (ETI), een samenwerkingsverband waarin bedrijven, vakbonden en ngo's samen zouden werken aan de arbeidsrechten. ETI-leden zijn verplicht om te werken aan de implementatie van een gedragscode op basis van de kernwaardes van de International Labour Organisation.^[5]

In december 2008 publiceerde de Britse liefdadigheidsinstelling War on Want het rapport Fashion Victims II. Hierin staat dat de omstandigheden in de Bengaalse fabrieken die aan Primark leveren niet verbeterd zijn in de twee jaar nadat zij voor het eerst werden bezocht.^[6]

Na een onderzoek van BBC/The Observer naar de werkomstandigheden bij een Britse leverancier werd deze op 9 januari 2009 door de ETI gedwongen om leveringen aan Primark stop te zetten. Het onderzoek betrof het vermeend gebruik van illegale immigranten op de Britse arbeidsmarkt, die minder betaald kregen dan het Verenigd Koninkrijk wettelijk minimumloon.^[7]

Primark was een van de bedrijven die opdrachten verstrekten aan de in 2013 ingestorte textielfabrieken in het Rana Plaza te Bangladesh. Bij deze ramp kwamen 1127 personen om het leven en raakten 2500 mensen gewond.

Primark krijgt ook kritiek op zijn gericht zijn op goedkope budgetkleding, bijvoorbeeld vanwege de slechte kwaliteit en de milieuonvriendelijke wegwerpcultuur die daardoor gestimuleerd wordt (fast fashion).