Basinet

Basinet, XIV-XV w.

Basinet (ang. bascinet, fr. bassinet) – typ średniowiecznego hełmu otwartego, powstałego jako forma ewolucyjna łebki. Jego późna wersja (przyłbica) stała się jednym z najpopularniejszych hełmów używanych przez rycerstwo końca XIV i początku XV wieku[1].

W terminologii stosowanej w Polsce, otwarty basinet zazwyczaj uznaje się za osobny typ hełmu względem wyposażonej w zamykaną zasłonę przyłbicy (w którą się przeistoczył). Natomiast w terminologii zagranicznej przyłbica uznawana jest za formę basinetu i nie rozróżnia się ich względem siebie.

Historia

Najstarsze znane wzmianki o użyciu nazwy „basinet” pojawiają się we włoskiej Padwie w 1281 r.[2]. Pod względem konstrukcyjnym basinet wyewoluował bezpośrednio od prostej w formie łebki, do której zaczęto dodawać kołnierz kolczy, a sam dzwon hełmu uległ powiększeniu. Od XIV w. basinet wyraźnie zyskał na popularności, a jego dzwon zaczął się stopniowo rozrastać, w formę bardziej spiczastą i sięgając aż do szyi, zakrywając kark i policzki. Kolejnym krokiem ewolucyjnym było pojawienie się w jego konstrukcji ruchomego nosala, od drugiej połowy XIV w. zastępowanego zamykaną zasłoną klapową (niem. klappvisier), co doprowadziło do przekształcenia basinetu w przyłbicę[3][4][5].

Przypisy

  1. ↑ Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: PWN, 2010, s. 120. ISBN 978-83-01-16260-3.
  2. ↑ David Nicolle, Medieval Warfare: The Unfriendly Interface, „The Journal of Military History”, 63 (3), Society for Military History, 1999, s. 579–599.
  3. ↑ Włodzimierz Kwaśniewicz, Leksykon dawnego uzbrojenia ochronnego, Warszawa: Bellona, 2005, s. 10, ISBN 83-11-10063-2.
  4. ↑ Christopher Gravett, Knight: Noble Warrior of England 1200-1600, Osprey Publishing, 2008, s. 115.
  5. ↑ Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie [online], muzeumwp.pl [dostęp 2022-05-13].
Hełmy
Starożytność
Średniowiecze
Nowożytność
Współczesność
Austro-Węgry
Czechosłowacja
Dania
Francja
Kanada
Niemcy
Polska
USA
Szwajcaria
Wielka Brytania
Włochy
ZSRR
Inne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.