Clintonia

Clintonia
Ilustracja
Clintonia andrewsiana
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

liliopodobne (≡ jednoliścienne)

Rząd

liliowce

Rodzina

liliowate

Podrodzina

Lilioideae

Rodzaj

Clintonia

Nazwa systematyczna
Clintonia Raf.
Amer. Monthly Mag. & Crit. Rev. 1818: 266 (1818)
Typ nomenklatoryczny

Clintonia borealis (Aiton) Raf.[3]

Synonimy
  • Hylocharis Regel & Tiling
  • Xeniatrum Salisb[4].
Owocujące Clintonia borealis

Clintonia Raf. – rodzaj wieloletnich, naziemnopączkowych roślin zielnych z rodziny liliowatych, obejmujący 5 gatunków występujących w tropikalnej i subtropikalnej Azji oraz w Ameryce Północnej[4].

Nazwa naukowa rodzaju została nadana na cześć De Witta Clintona, szóstego gubernatora stanu Nowy Jork[5].

Morfologia

Pęd podziemny
Kłącze o długości 15–80 cm[6].
Liście
Z wierzchołka kłącza wyrasta od 2 do 6 liści odziomkowych, siedzących, tworzących pochwę liściową. Blaszki liściowe jajowate do odwrotnielancetowatych, całobrzegie, o wierzchołku ostrym do szczecinowatego[6]. Liście łodygowe, o ile występują[7], ogonkowe[6].
Kwiaty
Kwiaty drobne, zebrane od 1 do 45[6] w baldach lub grono, wyrastające na wzniesionym, często bezlistnym głąbiku[7]. Okwiat pojedynczy, sześciolistkowy. Listki okwiatu wolne, jajowate do wąsko odwrotnielancetowatych, z obecnymi miodnikami[6]. Pręciki osadzone u nasady listków okwiatu, o nitkowatych nitkach[7] i podługowato-jajowatych do podługowato-równowąskich główkach[6]. Zalążnia górna, dwu- lub trzykomorowa, jajowata do niemal cylindrycznej, naga. W każdej komorze zalążni powstaje od 2 do 10 zalążków. Szyjka słupka kolumnowata, bocznie spłaszczona, zakończona słabo dwu- lub trzyklapowym znamieniem. Szypułki nierówne, wydłużające się i wznoszące w okresie owocowania[6].
Owoce
Metaliczno-niebieskie do czarnych, elipsoidalne do jajowatych jagody. W każdym owocu powstaje od 4 do 30 lśniąco-brązowych nasion[6].
Genetyka
Liczba chromosomów 2n = 14[6].

Systematyka

Pozycja rodzaju według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)[2]

Rodzaj zaliczany do podrodziny Lilioideae w rodzinie liliowatych Liliaceae, należącej do kladu liliowców w obrębie jednoliściennych.

Gatunki[4]

Zastosowania

Rośliny spożywcze
Młode liście gatunków Clintonia borealis, C. udensis i C. umbellulata, zbierane wczesną wiosną, przed rozwinięciem, są spożywane na surowo lub po ugotowaniu. Mają smak przypominający owoce ogórka[8][9][10].
Rośliny lecznicze
Liście Clintonia borealis wykazują działanie nasercowe i dezynfekujące. Okład z liści stosowany jest tradycyjnie na otwarte rany, oparzenia, owrzodzenia i skrofuły[8].

Przypisy

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2017-10-21] (ang.).
  3. Tropicos.org. Missouri Botanical Garden. [dostęp 2011-09-14]. (ang.).
  4. a b c Rafaël Govaerts: World Checklist of Selected Plant Families. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2011-09-14]. (ang.).
  5. D. Gledhill: The names of plants. Cambridge, New York: Cambridge University Press, 2008, s. 112. ISBN 978-0-521-86645-3. (ang.).
  6. a b c d e f g h i Frederick H. Utech: Flora of North America. Vol. 26: Liliaceae. [dostęp 2011-09-14]. (ang.).
  7. a b c Chen Xinq i Minoru N. Tamura: Flora of China. Vol. 24: Liliaceae. [dostęp 2011-09-14]. (ang.).
  8. a b Plants For A Future: Clintonia borealis. [dostęp 2015-12-12]. (ang.).
  9. Plants For A Future: Clintonia udensis. [dostęp 2015-12-12]. (ang.).
  10. Plants For A Future: Clintonia umbellulata. [dostęp 2015-12-12]. (ang.).

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.