Hermopolis

Ten artykuł dotyczy miasta w Górnym Egipcie. Zobacz też: inne znaczenia słowa "Hermopolis".
Al-Aszmunajn
‏الأشمونين‎
ilustracja
Państwo

 Egipt

Muhafaza

Al-Minja

Populacja (2006)

 

• liczba ludności

12 650[1]

Położenie na mapie Egiptu
Mapa konturowa Egiptu, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Al-Aszmunajn”
Ziemia27°46′53″N 30°48′14″E/27,781389 30,803889
Multimedia w Wikimedia Commons
E34
W24
O49 w
Hermopolis w hieroglifach

Hermopolis (z gr. Ἑρμοῦ πόλις μεγάλη – łac. Hermopolis Magna; egip. ḫmnw, w polskiej literaturze Chemenu; kopt. Ϣⲙⲟⲩⲛ Szhmūn; arab. الأشمونين Al-Aszmunajn) – prastare miasto w starożytnym Egipcie, stolica XV nomu Górnego Egiptu; miasto ośmiu bóstw (Ogdoady).

Historia

Hermopolis było w starożytnym Egipcie centrum kultu Thota, a także centrum kultu ośmiu bóstw, które wg wierzeń miały tu zapoczątkować powstanie boga, stwórcy ludzi. Bóstwami tymi byli:

Nun i jego małżonka Naunet – pierwotne wody,
Kuk i Kauket – ciemności,
Tenemu i Tenemut (później, przypuszczalnie od Epoki Późnej, zastąpieni przez Amon i Amaunet)[2] – niewidzialność,
Huh i Hauhet – nieskończona przestrzeń;

Bogowie Ogdoady przybrali formę żab, natomiast boginie – formę węży[3], a niekiedy małp; jedynie Amon przybrał postać węża o imieniu Kemofet ("ten, który spełnił swój czas").

Według apokryficznej Ewangelii Pseudo-Mateusza po przybyciu Świętej Rodziny do Hermopolis Maryja weszła z Jezusem do lokalnej świątyni, a 365 stojących w niej posągów egipskich bożków spadło ze swoich postumentów i roztrzaskało się z hukiem o kamienną podłogę[4].

W okresie hellenistycznym kult Thotha przekształcił się w kult Hermesa. W okresie rzymskim powstała agora[5]. Natomiast w V wieku wzniesiono w jej miejscu bazylikę[6]. To jedna z najbardziej imponujących budowli koptyjskich[7]. Została zidentyfikowana w 1942 roku przez Moharama Kamala[8], następnie odsłonięta przez misję Uniwersytetu w Aleksandrii, a w latach 1987–1990 udokumentowana i poddana konserwacji przez polsko-egipską ekspedycję Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego, PP Pracowni Konserwacji Zabytków (PP PKZ) oraz Ministerstwa Starożytności Egiptu[6].

Obecnie w tym miejscu znajduje się miasteczko Al-Aszmunajn.

Pochodzenie nazwy

Thot utożsamiany był z greckim bogiem Hermesem, stąd nazwa miasta – Hermopolis.

Wygląd

W Hermopolis było święte jezioro Deser (jezioro dwóch noży). Pośrodku jeziora była położona Wyspa Płomieni, na której święty Ibis składał kosmiczne Jajo, a następnie je rozbijał. Ibis był jedną z reprezentacji Thota.

Najlepiej zachowały się 24 kolumny pochodzące z chrześcijańskiej bazyliki oraz cztery rzeźby pawianów w piaskowcu[9].

Przypisy

  1. ↑ Spis powszechny 2006 [online] (arab.).
  2. ↑ Dembska Albertyna, 1995: Kultura starożytnego Egiptu: słownik.Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa.
  3. ↑ Joanna Ciślewska (red.), Starożytni Egipcjanie, 2007, s. 20-21, ISBN 978-83-89840-03-5.
  4. ↑ Fundacja Opoka, Ewangelia Pseudo-Mateusza (PsMt) [online], Fundacja Opoka, 8 lipca 2003 [dostęp 2025-09-19].
  5. ↑ Dembska Albertyna, 1995: Kultura starożytnego Egiptu: słownik; hasła: al-Aszmunajn; ogdoada; Thoth. Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa.
  6. ↑ a b Aszmunein [online], pcma.uw.edu.pl [dostęp 2020-06-18].
  7. ↑ Marek Barański, Excavations at the basilica site at el-Ashmunein/ Hermopolis magna in 1987–1990, „Polish Archaeology in the Mediterranean”, 3, 1992.
  8. ↑ Moharam Kamal, Excavations in the so-called Agora of El Ashmunein. ASAE - Annales du Service des Antiquités de l'Egypte 46/1 947
  9. ↑ Praca zbiorowa: Przewodniki Wiedzy i Życia – Egipt. Warszawa: Hachette Livre Polska sp. z o.o., 2009, s. 174. ISBN 978-83-7575-648-7.

Bibliografia

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.