Kontynent


Kontynent (łac. continens – łączny[1]) – w geografii fizycznej: olbrzymi pod względem powierzchni (rzędu kilku mln km²) obszar lądu, otoczony (oblany) ze wszystkich stron morzami i oceanami, a z innymi kontynentami połączony co najwyżej wąskimi przesmykami (Ameryka Północna i Ameryka Południowa, Eurazja i Afryka)[1][2][3]. W geotektonice i geomorfologii, kontynent określa się jako lądową część cokołu (bloku) kontynentalnego (do którego należy szelf kontynentalny z morzami szelfowymi)[4][2][3], kontynent obejmuje więc także przybrzeżne wyspy, znajdujące się na tym samym cokole kontynentalnym[5].
Liczba kontynentów budzi kontrowersje[6]. Na gruncie geografii fizycznej, geologii i geotektoniki wyróżnia się[1][2][3] 6 kontynentów[7]:
- Afrykę (30,4 mln km²)
- Amerykę Południową (17,8 mln km²)
- Amerykę Północną (24,2 mln km²)
- Antarktydę (13,2 mln km²)
- Australię (7,7 mln km²)[a]
- Eurazję (54,8 mln km²), w tym:
Jednak w innym podziale Europa i Azja traktowane są jako osobne kontynenty, co oznacza istnienie 7 kontynentów[9][10].
Kolejnym kontynentem mogłaby być Zelandia, która oderwała się od Australii około 70 mln lat temu. Aż 94% tego postulowanego kontynentu znajduje się pod powierzchnią wody, a pozostałe 6% to Nowa Zelandia i okoliczne wyspy[11].
Zobacz też
Uwagi
- ↑ Australia i Oceania są jedną częścią świata, lecz kontynentem jest tylko Australia.
Przypisy
- ↑ a b c Słownik pojęć geograficznych, 1973, s. 209.
- ↑ a b c Wielka Encyklopedia PWN t. 14, 2003, s. 321.
- ↑ a b c Geografia świata – encyklopedia PWN t. 1 – środowisko przyrodnicze, 2008, s. 486.
- ↑ Mieczysław Klimaszewski, Geomorfologia, 1981, s. 84.
- ↑ Jan Flis; Szkolny Słownik Geograficzny; Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne; wydanie trzecie; Warszawa; 1985; s. 113.
- ↑ Martin W. Lewis, Kären Wigen, The Myth of Continents. A Critique of Metageography, University of California Press, 1997, ISBN 978-0-520-20743-1 [dostęp 2023-05-16] (ang.).
- ↑ kontynent, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-10-09].
- ↑ Continent Map | Map of Continents | Continent Size, Populations, Number of Countries, Worldatlas.com, 2016 [zarchiwizowane 2016-03-04].
- ↑ continent, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2023-05-16] (ang.).
- ↑ Continent [online], National Geographic. Education [dostęp 2023-05-16] (ang.).
- ↑ Nick Mortimer i inni, Zealandia: Earth’s Hidden Continent, „GSA Today”, 27 (3), Towarzystwo Geologiczne Ameryki, marzec 2017, ISSN 1052-5173 [dostęp 2017-02-15] (ang.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.