INFORMASILENGKAP.COM

Lepel
Лепель
	; Kościół św. Kazimierza w Leplu
Herb	Flaga
Państwo	Białoruś
Obwód	witebski
Populacja (2010)
• liczba ludności	17 400
Nr kierunkowy	+ 375 02132
Kod pocztowy	211180
Tablice rejestracyjne	2
	Położenie na mapie obwodu witebskiego Lepel
	Położenie na mapie Białorusi Lepel
	54°52′N 28°41′E/54,866667 28,683333
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Informacje w Wikipodróżach
	Strona internetowa

Lepel (biał. Лепель, Lepiel, ros. Лепель) – miasto białoruskie w obwodzie witebskim nad jeziorami Lepel i Essa oraz rzeką Ulianką, stolica rejonu lepelskiego.

W 2010 roku miasto liczyło 17 400 mieszkańców.

W mieście jest stacja kolejowa Lepel.

Historia

Wojska polskie w 1568 roku wybudowały tu warownię na granicy z państwem moskiewskim. Od 1586 roku własność Lwa Sapiehy.

Prywatne miasto duchowne położone było w końcu XVIII wieku w województwie połockim^[2].

Podczas powstania listopadowego miasto zostało zajęte przez oddział dowodzony przez ks. pijara Adama Taturę z Łużek^[3].

5 listopada 1919 r., po ciężkim kilkugodzinnym boju, dwa bataliony wileńskiego pułku strzelców, wsparte I baonem pułku grodzieńskiego, zdobyły Lepel. Wzięto ponad 100 jeńców i 4 km. Wileński pułk stracił 2 oficerów i 22 szeregowców zabitych oraz 26 rannych. Zabitych pochowano we wspólnej mogile.

Linia frontu w tym rejonie ustaliła się na kilka miesięcy. 14 maja 1920 r. wojska bolszewickie przeszły do ofensywy na całym froncie 1 Armii polskiej i odrzuciły oddziały 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej gen. Jana Rządkowskiego.

Podczas okupacji hitlerowskiej, w lipcu 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 1100 osób. 28 lutego 1942 roku Niemcy zlikwidowali getto, a Żydów zamordowali koło wsi Czernouchy. Sprawcami zbrodni było Einsatzkommando 9, dowodził Obersturmbannführer Wilhelm Wiebens^[4].

Zabytki

kościół św. Kazimierza
cerkiew św. Paraskiewy
synagoga
kaplica św. Jerzego
cmentarz katolicki, znajdowała się na nim kwatera polskich żołnierzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej^[5]
cmentarz żydowski

Galeria

Cerkiew św. Paraskiewy
Cerkiew Narodzenia Pańskiego
Cerkiew Przemienienia Pańskiego
Cerkiew św. Jerzego Zwycięzcy
Kamienica
Wieża ciśnień

Urodzeni w Lepelu

Antoni Fijałkowski – polski duchowny katolicki, arcybiskup metropolita mohylewski w latach 1872-1883, profesor i rektor (w 1838) Akademii Duchownej w Wilnie^[6].
Stanisław Zdanowicz – polski polityk, samorządowiec, prezydent Połocka, komisarz Komisji Likwidacyjnej do spraw Królestwa Polskiego, działacz społeczny^[7].
Teofila Koronkiewicz – polska aktorka filmowa, telewizyjna i teatralna, odznaczona Medalem 10-lecia Polski Ludowej^[8].

Przypisy

↑ Численность населения по Республике Беларусь, областям и г. Минску (тысяч человек) на 1 января 2010 года. belstat.gov.by. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-09-18)]. (ros.).
↑ Вялікі гістарычны атлас Беларусі Т.2, Mińsk 2013, s. 83.
↑ Wspomnienie z życia ks. Franciszka Rogala-Zawadzkiego (1829-1915), ostatniego zakonnika Wileńskiej Djecezji ze starej generacji. Kujawsko-Pomorska Biblioteka Cyfrowa. [dostęp 2025-08-31]. (pol.).
↑ Geoffrey P.G.P. Megargee Geoffrey P.G.P. (red.), Encyclopedia of camps and ghettos, 1933-1945, t. II, part B, s. 1524 .
↑ [OSR] Cmentarze i pomniki walk o utrwalenie granic (1918-21r.) : Lepel (Лепель) [online], www.rowery.olsztyn.pl [dostęp 2016-04-25] .
↑ Fijałkowski Antoni, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2026-01-23] .
↑ Kresowy Związek Ziemian., Spis członków Kresowego Związku Ziemian., [s.n.], 1938, OCLC 839127087.
↑ https://www.filmpolski.pl/fp/index.php?osoba=111822

Linki zewnętrzne

Lepel, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. V: Kutowa Wola – Malczyce, Warszawa 1884, s. 149 .

[1] Численность населения по Республике Беларусь, областям и г. Минску (тысяч человек) на 1 января 2010 года. belstat.gov.by. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-09-18)]. (ros.).

[2] Вялікі гістарычны атлас Беларусі Т.2, Mińsk 2013, s. 83.

[3] Wspomnienie z życia ks. Franciszka Rogala-Zawadzkiego (1829-1915), ostatniego zakonnika Wileńskiej Djecezji ze starej generacji. Kujawsko-Pomorska Biblioteka Cyfrowa. [dostęp 2025-08-31]. (pol.).

[:0-4] Geoffrey P.G.P. Megargee Geoffrey P.G.P. (red.), Encyclopedia of camps and ghettos, 1933-1945, t. II, part B, s. 1524 .

[5] [OSR] Cmentarze i pomniki walk o utrwalenie granic (1918-21r.) : Lepel (Лепель) [online], www.rowery.olsztyn.pl [dostęp 2016-04-25] .

[6] Fijałkowski Antoni, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2026-01-23] .

[7] Kresowy Związek Ziemian., Spis członków Kresowego Związku Ziemian., [s.n.], 1938, OCLC 839127087.

[8] ttps://www.filmpolski.pl/fp/index.php?osoba=111822

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

Przynależność gubernialna	gubernia witebska
Miasta (1867–1924)	Lepel
Gminy wiejskie (1867–1924)	Białe (do 1923) Bieszenkowicze (do 1924 →) Bobynicze (do 1922 →) Boczejków (do 1923) Chocino (1923–1924 →) Ciapin (do 1923) Czaszniki (1923–1924 →) Czereja (← 1923–1924) Czerstwiaty (do 1923) Franopol (do 1923) Horodczewicze (do 1923) Hutowo (do 1923) Kamień (do 1923) Kopcewicze (do 1923) Kublicze (do 1923) Lepel (1923–1924 →) Lisiczyn (← 1923) Łukomla (← 1923–1924) Marcinowo (do 1923) Nacza (do 1919 →) Niesin (do 1924 →) Orzechowno (do 1919 →) Pyszno (do 1923) Smolańce (do 1923) Stanisławowo (do 1923) Strzyżew (do 1923) Ulanowicze (← 1923–1924 →) Uła (do 1923) Usaj (do 1923) Uszacz (do 1924 →) Wietryno (do 1919 →) Woronecz (do 1919 →) Woroń (do 1923) Zabłocie (do 1923) Zameczek (← 1923) Żołnowo (do 1913)

Lepel