Maria Malicka

Zobacz też: inne znaczenia.
Maria Malicka
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

9 maja 1898
Kraków

Data i miejsce śmierci

30 września 1992
Kraków

Zawód

aktorka, reżyser, pedagog

Współmałżonek

Zbigniew Sawan (rozwód)

Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal 3 Maja
Multimedia w Wikimedia Commons
Komisaryczny prezydent Warszawy Stefan Starzyński składający życzenia imieninowe Marii Malickiej (1938)

Maria Malicka (ur. 9 maja 1898 w Krakowie[1], zm. 30 września 1992 tamże[2]) – polska aktorka teatralna i filmowa, reżyserka i pedagożka.

Życiorys

Jako dziecko występowała w Teatrze im. Słowackiego w Krakowie, gdzie jej ojciec był pracownikiem technicznym[2]. Po ukończeniu pensji SS. Prezentek, szkoły przemysłowej i Szkoły Dramatycznej przy Instytucie Muzycznym w Krakowie, od sezonu 1918/1919 występowała w Teatrze im. Słowackiego, a następnie została zaangażowana do pierwszego zespołu Teatru Bagatela. Pracowała tam do końca 1923. Następnie występowała w teatrach warszawskich, m.in. w Polskim, Narodowym i Letnim[2]. Zagrała blisko 300 ról zyskując uznanie widzów i krytyki. Jej osiągnięcia to m.in. Święta Joanna i Candida Shawa, Maria Stuart Schillera i Słowackiego, Panna Młoda w Weselu Wyspiańskiego.

W czasie okupacji niemieckiej w Warszawie początkowo pracowała jako kelnerka w Café Bodo, a potem występowała w jawnym Teatrze Komedia (1941–1944). Za to oraz za bliskie związki z Niemcami została ukarana przez Związek Artystów Scen Polskich zakazem występowania na scenach stołecznych. Aktorka swoją postawę w czasie okupacji tłumaczyła tym, że chciała uwolnić swojego byłego męża przetrzymywanego w Auschwitz-Birkenau. We wrześniu 1946 aktorka stanęła przed sądem oskarżona przez Zofię Bystydzieńską o przywłaszczenie należących do niej przedmiotów w czasie powstania warszawskiego[3]. Została jednak uniewinniona zarówno z zarzutu o szaber, jak i nawiązywania w okresie okupacji bliskich kontaktów z Niemcami[4].

Po wojnie występowała w Szczecinie, Bielsku, Łodzi[5], a od 1957 roku do emerytury w 1971 roku ponownie w Teatrze im. Słowackiego w Krakowie[2][6].

Została pochowana na cmentarzu Rakowickim w Krakowie (kwatera FA-4-15)[7][8].

Ordery i odznaczenia

Życie prywatne

Od 1929 jej mężem był aktor Zbigniew Sawan. Przez lata związana była z malarzem Eugeniuszem Geppertem[11]. Jej bratankiem był poeta i prozaik Maciej Malicki (ur. 1945).

Role teatralne

  • Anna - Świt dzień i noc - D. Niccodemi - reż. A. Węgierko - Teatr Mały, Warszawa 1923 r.
  • Joanna - Święta Joanna - G.B. Shaw - reż. A. Zelwerowicz- Teatr Polski Warszawa 1924 r.
  • Heliana - Samuel Zborowski - J. Słowacki - reż. L Schiller - Teatr Polski Warszawa 1927 r.
  • Elżbieta - Don Carlos - F. Schiller - reż. E. Chaberski - Teatr Narodowy Warszawa 1932 r
  • Panna Młoda - Wesele - S. Wyspiański - reż. L Solski - Teatr Narodowy Warszawa 1932 r.
  • Maria - Maria Stuart - F. Schiller - reż. K. Borowski - Teatr Narodowy Warszawa 1934 r
  • Maria - Maria Stuart - J. Słowacki - reż Z. Sawan - Teatr Malickiej Warszawa 1937 r.
  • Felicja - Gbury - C. Goldoni - reż. K. Frycz - Teatr im J. Słowackiego Kraków 1957 r.
  • Muza - Wyzwolenie - S. Wyspiański - reż. B. Dąbrowski -Teatr im J. Słowackiego Kraków 1957 r.
  • Rollisonowa - Dziady - A Mickiewicz - reż. B. Korzeniewski, Teatr im J. Słowackiego Kraków 1963 r.
  • Hrabina Idalia - Fantazy - J. Słowacki - reż. H Gryglaszewska, Teatr im J. Słowackiego Kraków 1963 r.
  • Kornelia - Klik-klak - J. Abramow - reż J. Markuszewski, Stary Teatr Kraków 1972 r.

Filmografia[2]

Przypisy

  1. ↑ Słownik biograficzny teatru polskiego, t. 3, 1910–2000. M–Ż, pod red. B. Berger, Warszawa 2016, s. 19–20. Aktorka odmładzała się i podawała rok urodzenia 1900, 1902 lub 1904.
  2. ↑ a b c d e Maria Malicka w bazie filmpolski.pl
  3. ↑ Malicka oskarżona o szaber. W czasie Powstania Warszawskiego opuściła Warszawę niemieckim autem; [w:] „Robotnik”, wyd. A, 18 IX 1946, nr 257, s. 6.
  4. ↑ J. Hera, Losy artystów polskich w czasach niewoli 1939–1954, Kraków 2019, s. 385–386.
  5. ↑ Ostatnie dni występów Marii Malickiej [w Łodzi]; [w:] „Głos Robotniczy”, wyd. A, 3 I 1957, nr 2, s. 4.
  6. ↑ INTERIA.PL, Maria Malicka: Dwadzieścia lat zakazanej miłości [online] [dostęp 2017-01-08] [zarchiwizowane z adresu 2017-01-09].
  7. ↑ Lokalizator Grobów - Zarząd Cmentarzy Komunalnych [online], zck-krakow.pl [dostęp 2021-08-12].
  8. ↑ Karolina Grodziska: Zaduszne ścieżki-przewodnik po Cmentarzu Rakowickim, wyd. Kraków 2003, s. 140.
  9. ↑ Święto polskiej kinematografii [online], Filmopedia [dostęp 2023-05-08] (pol.).
  10. ↑ Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest? Uzupełnienia i sprostowania. Warszawa: 1939, s. 189. [dostęp 2021-08-12].
  11. ↑ Beata Maciejewska, Największy romans powojennego Wrocławia. Ukrywany przez 20 lat [online], wyborcza.pl, 14 lutego 2017 [dostęp 2017-02-15].

Bibliografia

  • Janina Hera: Losy artystów polskich w czasach niewoli 1939–1954. Kraków: Wydawnictwo ARCANA, 2019. ISBN 978-83-65350-50-3.
  • Dariusz Domański: Maria Malicka Portret Przyjaciela "Odczytać fenomen i piękno", Wydawnictwo Studio ACORD, Kraków 2024.

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.