Most Stacha

Most im. Jana Stacha
Most Stacha
{{{alt zdjęcia}}}
Most z perspektywy potoku
Długość całkowita

20 m

Państwo

 Polska

Województwo

 małopolskie

Miejscowość

Znamirowice

Podstawowe dane
Przeszkoda

jar

Długość

20 m

Szerokość:
• całkowita


7,5 m

Wysokość

13

Dopuszczalna masa pojazdu:

ok. 20[1] t

Data budowy

1971

Projektant

Jan Stach

Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Most im. Jana Stacha”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Most im. Jana Stacha”
Ziemia49°43′57,18″N 20°41′29,11″E/49,732550 20,691420
Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Most Stacha (zwany też „Mostem Mocarza”[2]) – kamienna budowla znajdująca się w Znamirowicach, w województwie małopolskim, nad Jeziorem Rożnowskim. Most został wzniesiony z piaskowca typu „Siwiec” w latach 1968–1971 własnoręcznie przez miejscowego gospodarza Jana Stacha nad głębokim jarem, który uniemożliwiał dojazd do gospodarstwa. Wysokość budowli wynosi 13 m, długość 20 m, a szerokość 7,5 m. Kamienne ściany po obu stronach mostu są poprowadzone na linii łuku, zapewniając konstrukcji odpowiednią sztywność i wytrzymałość. Niewielki potok płynący w dnie jaru, przepływa pod mostem poprzez tunel o wysokości 3 m i szerokości 2 m, sklepiony kolebkowo[3].

Powodem, dla którego Jan Stach (8 marca 1918 – 25 grudnia 2011)[4] samodzielnie wzniósł tę imponującą budowlę był brak drogi dojazdowej do jego gospodarstwa, znajdującego się w przysiółku Zapaść. Jedyny możliwy dojazd odbywał się przez drogę sąsiada, ten jednak zabronił Stachowi z niej korzystać[5]. W związku z tym gospodarz wybudował własną drogę o długości 500 m i skonstruował kamienny most nad jarem. Niezwykła determinacja Jana Stacha, która doprowadziła do powstania tej budowli, była szeroko opisywana[4] i spowodowała, że most stał się znaną miejscową atrakcją, często odwiedzaną przez turystów[6][2].

W 1971 roku Jerzy Jaraczewski nakręcił o Janie Stachu i budowanym przez niego moście film pod tytułem Wznoszę pomnik[7][8][9].

W 2013 roku ukazała się książka Jacka Turka Jan Stach – twórca największego kamiennego mostu: historia prawdziwa[10][11].

Budowniczego mostu upamiętnia tablica pamiątkowa[12][13].

Most leży w pobliżu znakowanego szlak turystyczny niebieski szlaku turystycznego Tarnów – Wielki Rogacz[14][15]. Dostęp do mostu utrudniają zakazy wstępu postawione przez obecnych właścicieli nieruchomości[16].

Przypisy

  1. ↑ Aleksander Jakimowicz. Wikinomiczne wzorce biznesowe w warunkach polskich. „Studia i Prace WNEiZ US”. nr 47/3 (781), s. 31, 2017. Barbara Kryk – redaktor naczelny. Szczecin: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. DOI: 10.18276/sip.2017.47/3-03. ISSN 2450-7733. [dostęp 2020-05-24]. (pol.). 
  2. ↑ a b Dariusz Gacek: Beskid Wyspowy: przewodnik. Wyd. II. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2020, s. 187, 364–365. ISBN 978-83-8122-025-5. (pol.).
  3. ↑ Rafał Dobrowolski: The bridge of Jan Stach. Świat Kamienia, 2013-03-05. [dostęp 2020-05-24]. (ang.).
  4. ↑ a b Rolnik, który własnymi rękami zbudował sobie most [online], tygodnik.tvp.pl [dostęp 2021-12-18] (pol.).
  5. ↑ Most imienia Jana Stacha. W: Antoni Kroh: Powrót na Sądecczyznę. Wyd. I. Nowy Sącz: Fundacja Sądecka, 2019, s. 319–321. ISBN 978-83-951742-1-6. (pol.).
  6. ↑ Największy most kamienny. Pogorza.PL, 2007-05-01. [dostęp 2020-05-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-11-08)]. (pol.).
  7. ↑ Wznoszę pomnik. Archiwum Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego. [dostęp 2020-05-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-09-22)]. (pol.).
  8. ↑ Wznoszę pomnik. Internetowa Baza Filmu Polskiego. [dostęp 2020-05-24]. (pol.).
  9. ↑ Most Jana Stacha w serwisie YouTube
  10. ↑ Jacek Turek: Jan Stach – twórca największego kamiennego mostu: historia prawdziwa. Brzezia Łąka: Wydawnictwo Poligraf, 2013. ISBN 978-83-63506-06-3. OCLC 829887911. (pol.).
  11. ↑ Wojciech Molendowicz: O człowieku, który górę przenosił. Dobry Tygodnik Sądecki. [dostęp 2020-05-24]. (pol.).
  12. ↑ Gabriela Mruszczak: Most Stacha w Znamirowicach zostanie oznaczony. Kronika, 2012-04-09. [dostęp 2012-06-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-05-11)]. (pol.).
  13. ↑ Violetta Bratuń: Jedyny taki most w Polsce – warto zobaczyć. Sądeczanin TV, 2015-05-15. [dostęp 2020-05-24]. (pol.).
  14. ↑ Falkowa – Babia Góra. Szlaki turystyczne Małopolski. [dostęp 2020-05-24]. (pol.).
  15. ↑ Most Jana Stacha. Urząd Gminy Łososina Dolna, 2012-05-02. [dostęp 2020-05-24]. (pol.).
  16. ↑ Nadal nie ma porozumienia w sprawie udostępnienia drogi do Mostu Stacha w Znamirowicach.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.