Phecda

Phecda
γ Ursae Majoris
Ilustracja
Położenie w gwiazdozbiorze
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór

Wielka Niedźwiedzica

Rektascensja

11h 53m 49,835s[1]

Deklinacja

+53° 41′ 41,21″[1]

Paralaksa (π)

0,0295 ± 0,0010[1]

Odległość

110,6 ± 4,0 ly
33,9 ± 1,2 pc

Wielkość obserwowana

2,41m

Ruch własny (RA)

96,5 ± 2,2 mas/rok[1]

Ruch własny (DEC)

4,0 ± 1,8 mas/rok[1]

Prędkość radialna

−11,9 ± 0,70 km/s[1]

Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy

podwójna gwiazda ciągu głównego

Typ widmowy

A: A0 Ve
B: K2 V[2]

Masa

A: 2,94 M
B: 0,79[2] M

Wielkość absolutna

−0,212 ± 0,017m[3]

Temperatura

A: 9520 K
B: 4780[2]

Charakterystyka orbitalna
Krąży wokół

Centrum Galaktyki

Półoś wielka

9186[4] pc

Mimośród

0,2287[4]

Alternatywne oznaczenia
Oznaczenie Flamsteeda: 64 UMa
2MASS: J11534983+5341408
Bonner Durchmusterung: BD+54°1475
Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 447
Boss General Catalogue: GC 16268
Katalog Henry’ego Drapera: HD 103287
Katalog Hipparcosa: HIP 58001
Katalog jasnych gwiazd: HR 4554
SAO Star Catalog: SAO 28179
Phekda, Phad, Phaed

Phecda (Gamma Ursae Majoris, γ UMa) – gwiazda w konstelacji Wielkiej Niedźwiedzicy. Wchodzi w skład asteryzmu Wielkiego Wozu. Jest oddalona o około 111 lat świetlnych od Słońca.

Nazwa

Tradycyjna nazwa gwiazdy, Phecda, pochodzi od arabskiego wyrażenia ‏فخذ الدب‎ fakhð ad-dubb, oznaczającego „udo niedźwiedzia”[5][6][7]. Chińczycy nazywali tę gwiazdę chiń. 天璣; pinyin Tiānjī, co oznacza „niebiańską świecącą perłę”[8]. Międzynarodowa Unia Astronomiczna w 2016 roku formalnie zatwierdziła użycie nazwy Phecda dla określenia najjaśniejszego składnika tego systemu gwiezdnego[9].

Charakterystyka obserwacyjna

Jest to szósta co do jasności gwiazda konstelacji, tworząca „przednie koło” Wielkiego Wozu, bądź „udo” Wielkiej Niedźwiedzicy[5].

Podobnie jak cztery inne jasne gwiazdy Wielkiego Wozu, Phecda należy do luźnej gromady otwartej, znanej jako Gromada Wielkiej Niedźwiedzicy (Collinder 285)[5].

Charakterystyka

Jest to gwiazda podwójna. Składniki układu są oddalone od siebie średnio o 11,7 au i krążą wokół wspólnego środka masy po wydłużonych orbitach o mimośrodzie 0,30[2]. Główny składnik to biała gwiazda typu widmowego A, otoczona chmurą lub dyskiem rotującego gazu[5]. Jest gorętsza, 65 razy jaśniejszą oraz około trzykrotnie masywniejszą[2] i większą od Słońca[5]. Towarzysz jest pomarańczowym karłem typu widmowego K2 o masie równej 0,79 masy Słońca. Jego temperatura to około 4780 K, a jasność – 0,397 jasności Słońca[2].

Zobacz też

Przypisy

  1. a b c d e f Phecda w bazie SIMBAD (ang.)
  2. a b c d e f S. Eggl et al. Circumstellar habitable zones of binary-star systems in the solar neighbourhood. „Monthly Notices of the Royal Astronomical Society”. 428 (4), s. 3104–3113, 2013-02-01. DOI: 10.1093/mnras/sts257. arXiv:1210.5411. (ang.). 
  3. Obliczona na podstawie paralaksy i wielkości obserwowanej.
  4. a b Anderson E, Francis C.: HIP 58001. [w:] Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2018-08-10]. (ang.).
  5. a b c d e Jim Kaler: PHECDA (Gamma Ursae Majoris). [w:] STARS [on-line]. [dostęp 2018-08-10]. (ang.).
  6. Robert A. Garfinkle: Star-Hopping: Your Visa to Viewing the Universe. Cambridge University Press, 1997, s. 118. ISBN 0-521-59889-3.
  7. Ursa Major, the Greater Bear. W: Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Nowy Jork: Dover Publications Inc., 1963, s. 438. ISBN 0-486-21079-0. (ang.).
  8. Ursa Major, the great bear. W: Ian Ridpath: Star Tales. James Clarke & Co., 1988. ISBN 978-0-7188-2695-6.
  9. Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2018-06-01. [dostęp 2018-08-10].

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.