Program radomski

Program radomski – program Polskiej Partii Socjalistycznej uchwalony 2 lutego 1937 r. na jej XXIV Kongresie w Radomiu[1].

Program nawiązywał do postulatów społeczno-ekonomicznych zapadłych na XXIII Kongresie w 1934 r. Odrzucał reformistyczną tezę o stopniowej ewolucji kapitalizmu w kierunku ustroju socjalistycznego. Głosił potrzebę podjęcia bezpośredniej walki o obalenie systemu kapitalistycznego oraz utworzenie gospodarki socjalistycznej, realizowanej następnie przez rząd robotniczo-chłopski. Program radomski stwierdzał, iż: „[…] Socjalizm przestał być tylko celem, stał się zadaniem praktycznym”[1].

Program przebudowy ustroju społeczno-ekonomicznego, który miał być realizowany po zdobyciu władzy przez rząd robotniczo-chłopski, przewidywał:[1]

1. wywłaszczenie i uspołecznienie wielkich i kluczowych warsztatów pracy będących podstawą gospodarki narodowej oraz udział robotników i pracowników w zarządzaniu zakładami zarówno przejętymi przez państwo, samorząd terytorialny, spółdzielczość pracy, jak i tymi, które zamierzano pozostawić w rękach prywatnych,

2. ustanowienie państwowego monopolu handlu zagranicznego,

3. likwidację wpływów kapitałów obcych,

4. złamanie władzy kapitału finansowego przez uspołecznienie banków oraz utworzenie państwowego banku emisyjnego,

5. uspołecznienie handlu hurtowego oraz popieranie spółdzielczych form dystrybucji towarów,

6. pomoc i opiekę dla rzemiosła przy jednoczesnym rozwijaniu spółdzielczych form drobnej wytwórczości.

Program XXIV Kongresu PPS, wysuwając na pierwszy plan postulat uspołecznienia, nie precyzował dokładnie roli państwa socjalistycznego w życiu gospodarczym. Kwestię tę próbował rozwinąć Mieczysław Niedziałkowski na łamach „Robotnika”. W swojej interpretacji radomskiego programu PPS dowodził, iż partia dąży do zastąpienia anachronicznej gospodarki liberalno-kapitalistycznej, gospodarką planową, kierowaną przez państwo w interesie całości. Rola państwa polegać miała na wywłaszczeniu bez odszkodowania wielkiej własności kapitalistycznej oraz na ujęciu w swoje ręce kierownictwa produkcji i podziału dóbr w ramach stworzonego przez siebie planu gospodarczego. Planowaniem gospodarczym miała być również objęta drobna wytwórczość w mieście i na wsi[1].

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ a b c d Jerzy Gołębiowski, Gospodarcza rola państwa w programach i publicystyce Polskiej Partii Socjalistycznej 1918-1939, [w:] Ewa Pokład (red.), W stulecie polskiego ruchu robotniczego. Studia i rozprawy, Kraków: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1982, s. 94, 95.

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.