Syderyt
Syderyt | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
węglan żelaza(II) (FeCO3) |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa |
3,5–4,5 |
| Przełam |
muszlowy bądź nierówny[1] |
| Łupliwość | |
| Pokrój kryształu |
romboedryczny, skalenoedryczny, słupowy[1], izometryczny, tabliczkowy, pryzmatyczny[3] |
| Układ krystalograficzny |
trygonalny[2] |
| Właściwości mechaniczne |
kruchy[1] |
| Gęstość |
3,7–4 g/cm³[2] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
białóżółta, żółtobrunatna, brunatna, szara |
| Rysa |
biała, jasnożółta, żółtawa[2] |
| Połysk | |
| Współczynnik załamania |
1,633–1,875 (jednoosiowy)[3] |
| Inne |
dyspersja: silna[3] pleochroizm: brak[3] dwójłomność: 0,215–0,242 (bardzo wysoka)[3] |
Syderyt – minerał z gromady węglanów, pospolity i szeroko rozpowszechniony.
Nazwa tego minerału pochodzi od gr. σίδηρος, sídēros ‘żelazo’, gdyż głównym jego składnikiem jest ten właśnie pierwiastek. Pierwotna nazwa – sferosyderyt (J.F.L. Hausmann, 1813), skrócona została następnie do syderytu.
Właściwości
Tworzy kryształy o pokroju izometrycznym, tabliczkowym i słupkowym. Zazwyczaj przyjmuje postać romboedrów i skalenoedrów. Niekiedy występują zbliźniaczenia. Występuje też w skupieniach ziemistych, zbitych, ziarnistych, nerkowatych, kulistych. Tworzy naskorupienia i żyły. Jest izostrukturalny z kalcytem, magnezytem i rodochrozytem.
Występowanie
Jest częstym składnikiem żył kruszcowych. Powszechnie tworzy się w wodnym, beztlenowym środowisku. Krystalizuje w środowiskach redukcyjnych w niskich temperaturach. Osadza się także na szelfach kontynentalnych. Powstaje w jeziorach klimatu umiarkowanego. Występuje także w skałach osadowych[1]. Towarzyszą mu najczęściej chalkopiryt, tetraedryt, piryt, hematyt, ankeryt, kalcyt, baryt i kwarc[1].
Miejsca występowania: Australia – Broken Hill, Nowa Południowa Walia, Austria – Eisenerz, Erzberg, Karyntia, Niemcy – Nadrenia, Harz, Schwarzwald, Las Turyński, Wielka Brytania – Kornwalia, Hiszpania – Somorrosto, Bilbao, Rosja – Ural, Zabajkale, USA.

W Polsce – w rejonie Łęczycy, Częstochowy, Kłobucka (Częstochowski Obszar Rudonośny), Wielunia, w Górach Świętokrzyskich, na fliszu karpackim.

Zastosowanie
Wykorzystywany głównie jako ruda żelaza (zawiera 47,98% Fe), czasami jako kamień jubilerski.
Zobacz też
Przypisy
Bibliografia
- J. Żaba: Ilustrowany słownik skał i minerałów. Videograf II, 2003.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.