Trials X

od lewej: J. Tiger, DJ Platoon B.
Rok założenia	1991
Rok rozwiązania	1996
Pochodzenie	Polska
Gatunek	hip-hop
Aktywność	1991-1996
Wydawnictwo	Boom Media, Fonografika, Life Is Music Entertainment
Powiązania	Numer Raz, DJ Eprom, Humaniztikz
Skład
Marcin „J. Tiger” Chmarzyński Piotr „Platoon” Boruc
Cytaty w Wikicytatach
Strona internetowa

Trials X – polski zespół hip-hopowy, założony w 1991 przez Marcina „Tigermaana” Chmarzyńskiego (ur. 15 marca 1974)^[1] i Piotra „Platoona” Boruca^[2][3]. W 1996 zespół został rozwiązany.

Duet w 1991 swoje pierwsze utwory nagrywał w mieszkaniu na sprzęcie muzycznym z systemem Karaoke. Wtedy to powstał na kasecie magnetofonowej pierwszy nielegal pt. Fekalia^[3]. W 1992 kaseta w limitowanej ilości 100 szt. była dystrybuowana w sklepie odzieżowym UZI na warszawskiej Ochocie, gdzie w ciągu roku wyprzedał się jej cały nakład^[1].

Od 1993 kolejne utwory powstawały półprofesjonalnie w studiu OKO na warszawskiej Ochocie. Wtedy miejscem spotkań, w którym poznali się twórcy, tj. Numer Raz, V.O.L.T., Jan Marian, QZA, Mandaryn, J.Tiger, Bartek, był korytarz radiowy podczas nagrania pierwszej w Warszawie audycji hip-hopowej Kolorszok^[4] prowadzonej przez Bognę Świątkowską w radiu Kolor.

W tej właśnie stacji Trials X prezentował swoją twórczość i najnowsze dokonania. Jako debiutanci byli zapraszani również do Radia "S" czy Programu Trzeciego Polskiego Radia.

Największym i spektakularnym na tamten czas wydarzeniem dla zespołu było zaproszenie go do koncertowania w największych miastach Polski, tj. Krakowie, Poznaniu, Katowicach, Łodzi, Gdyni i Wrocławiu. Trasa koncertowa odbyła się dzięki akcji Adidas Streetball Challange^[5] w roku 1995 i promowała uliczną koszykówkę. Podczas całej trasy w najważniejszych rozgłośniach radiowych trwała kampania reklamowa Adidas, do której zaproszono zespół Trials X. Rapowane reklamy stały się faktem^[6]. Firma jeszcze wielkorotnie zapraszała zespół do współpracy przy reklamach radiowych. Platoon i Tiger wystąpili także w spotach radiowych dla takich firm jak Sony czy ABB. W tym samym roku w styczniu artyści wzięli udział w III finale Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy Jurka Owsiaka, gdzie wystąpili m.in. w zakładzie karnym w Siedlcach. Trials X w 1994 nagrał kasetę Prawda, cel, przesłanie, która ujrzała światło dzienne wiosną 1995 nakładem niezależnej firmy Boom Media. Wydanie się przedłużyło z powodu włamania do studia graficznego na ul. Mazowieckiej w Warszawie, gdzie przechowywane były wszystkie materiały graficzne związane z okładką płyty. Zespół przeszedł do historii jako pierwszy polski duet, który rozpoczął boom na kulturę hip-hop w Polsce^[7].

Trials X jako pierwszy zaprezentował publicznie swój występ podczas International Music Festival Sopot 1993 w bloku rockowym na molo, zorganizowanym przez warszawską agencję SCS. Platoon i Tiger wystąpili wtedy na scenie obok takich zespołów jak: Oddział Zamknięty czy Closterkeller. Występ ten zapowiadała Gazeta Wyborcza w wydaniu warszawskim („Gazety Stołecznej”) z dn. 25 sierpnia 1993 w artykule pt. „Jestem z miasta” napisanym przez Macieja Chmiela. Trials X także jako pierwszy przedstawił publicznie teledysk z gatunku hip-hop do utworu „Czujee się lepiey”^[8] w telewizji publicznej w kanale TVP1 oraz TVP Polonia w 1995 w programie Muzycznej Jedynki, który prowadził Artur Orzech. Drugi teledysk zespołu pt. „Jarają, jarają”^[8] wyreżyserował Kuba Wojewódzki do programu Halogramy^[9] dla telewizji Polsat. Album Prawda, cel, przesłanie duet nagrał już w profesjonalnym studiu S-4 mieszczącym się w gmachu Telewizji Polskiej na ul. Woronicza 17. W 2020 roku duet pojawił się w Teatrze Capitol w Warszawie na II gali rozdania corocznych nagród dla artystów hip hop gdzie wręczył statuetkę dla zespołu Chillwagon jako grupy roku 2020^[10].

12 kwietnia 2014, dzięki wydawnictwu Fonografika^[11], ukazała się reedycja płyty w postaci CD. Wcześniej dostępna ona była tylko na kasetach magnetofonowych. Remasteringu utworów dokonał Dj Eprom^[12]. Wznowione wydanie promowały takie osoby jak: Bogna Świątkowska^[13], Maciej Chmiel^[14], Fu i Olsen^[15], Kosi z JWP^[16], Juchas^[17], Dj Spike^[18], Numer Raz^[19], DJ Kebs^[20] czy Piotr Turek^[21]. Duet też udzielił pierwszego wywiadu po latach dla Raputacji^[22]. Jako bonus na płycie znalazły się nigdy niewydane nagrania z 1993, takie jak: „Laski” czy „Robię co chcę”. Wymienione utwory były publikowane jedynie na antenie Programu III Polskiego Radia oraz wykonane zostały na żywo podczas bloku rockowego na XXX Międzynarodowym Festiwalu w Sopocie^[23] w 1993.

W 2019 roku ukazał się w postaci cyfrowej demo album o nazwie Experyment^[24][25]. Materiał powstał w 1998 roku i ujrzał światło po 21 latach, kiedy to został odnaleziony w archiwum muzyków. Płyta zawiera 11 utworów nagranych w warunkach domowych na 4 -śladowym magnetofonie kasetowym prawdopodobnie typu TASCAM. Cały materiał został nagrany w mieszkaniu Tigera na warszawskiej Ochocie^[26]. Tak jak przy nagraniach do albumu Prawda Cel Przesłanie i tutaj został zaproszony Numer Raz, który wziął udział w nagraniach w formie luźnego freestylowego jamu. Utwory zostały ponownie oczyszczone i zmasterowane.

Albumy

Kompilacje różnych wykonawców

Wydanie charytatywne - Pocztówka grająca (12x18cm)

W 2022 roku duet wytoczył jedną kopię pocztówki grającej stworzonej w technologii lathe cut na której to umieścił utwór Czujee się lepiey. Pocztówka ze zdjęciem z roku 1994 została wykorzystana w aukcji charytatywnej na portalu Allegro gdzie ostatecznie została wylicytowana kwota 569 zł. Suma ta została przekazana dla organizacji UNICEF gdzie trwała zbiórka dla dzieci cierpiących z powodu wojny, która wybuchła na Ukrainie^[35].

• JakubJ. Wątor JakubJ., Kielecki Bronx po latach. Byliśmy stolicą hip-hopu [online], kielce.gazeta.pl [dostęp 2012-10-03]  (pol.).
• DominikaD. Węcławek DominikaD., MarcinM. Flint MarcinM., TomaszT. Kleyff TomaszT., AndrzejA. Cała AndrzejA., KamilK. Jaczyński KamilK., Antologia polskiego rapu, Warszawa: Narodowe Centrum Kultury, 2014 .
• PiotrP. Sadowski PiotrP., AndrzejA. Graff AndrzejA., Polski hip hop posiada wiele twarzy, Świdnica: Dziurawe Sample, 2018, ISBN 978-83-947849-0-4 .
• SzymonS. Kobylarz SzymonS., Zajawka. Śląski hip-hop 1993-2003, ArkadiuszaA. Gola i inni, Katowice: Muzeum Śląskie, 2014, ISBN 978-83-943991-8-4 .
• FilipF. Kalinowski FilipF., Recenzja książki Filipa Kalinowskiego Niechciani, nielubiani, Wołowiec: Wydawnictwo Czarne, 2023 .

• Oficjalna strona na portalu Facebook (pol.)
• Oficjalna strona na portalu Flickr (pol.)
• Oficjalna strona na portalu Bandcamp (pol.)