ViaTOLL

Urządzenie viaAUTO montowane w pojazdach o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 3,5 tony
Znak informacyjny D-39a
Znak T-34 informujący o poborze elektronicznym

viaTOLL (e-myto) – elektroniczny system poboru opłat za przejazd drogami krajowymi, działający w Polsce w latach 2011–2021. Opłata pobierana była na wybranych odcinkach dróg a zasilała Krajowy Fundusz Drogowy. Opłacie podlegały pojazdy samochodowe lub zespoły pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony oraz autobusy niezależnie od dopuszczalnej masy całkowitej. Właściciele pozostałych pojazdów mogli dobrowolnie przystąpić do systemu i regulować należności bezobsługowo zamiast płatności ręcznych w miejscach poboru opłat na autostradach płatnych. Na system składały się bramy oraz urządzenia (zwane viaBOX oraz viaAUTO) umieszczone w pojazdach. Operatorami systemu zostali operatorzy kart paliwowych DKV i UTA, dzięki którym zaistniała możliwość dokonywania opłat drogowych również za przejazdy w innych państwach. Wybrany system typu DSRC(inne języki) funkcjonował w oparciu o wydzieloną łączność radiową krótkiego zasięgu w pasmie 5,8 GHz.

Formalnie 1 lipca 2011 ViaTOLL zastąpił funkcjonujące od 1998 r.[1] pobieranie opłat za pomocą kart opłaty drogowej (od 2006 r. dodatkowo w postaci winiet[2]), jego budowę w drodze przetargu powierzono austriackiej firmie Kapsch. Nie zdążyła ona jednak na czas podłączyć wszystkich urządzeń naliczających samochodom przejechane kilometry do systemu informatycznego, w związku z czym faktycznie system zaczął funkcjonować 3 lipca 2011. Za opóźnienie firma musiała zapłacić karę umowną[3]. 28 marca 2011 gotowe były zaledwie 2 bramowice z 430 planowanych do uruchomienia. Koszt budowy systemu wyniósł 4,9 mld zł[potrzebny przypis]. W pierwszej fazie wdrażania do systemu włączono 649 km autostrad, 554 km dróg ekspresowych i 370 km dróg krajowych. W 2014 r. systemem miało być objętych 2880 km autostrad i dróg ekspresowych. Brak uiszczenia opłaty skutkował karą, której wysokość w 2011 r. ustalono na 3 tys. zł. O połowę niższą karę ustalono dla przypadków fałszywych deklaracji norm emisji spalin, czy dmc[4].

Wysokość opłat uzależniona była od:

  • kategorii drogi
  • kategorii pojazdu (autobusy, samochody o dmc od 3,5 t do 12 t i powyżej 12 t)
  • klasy emisji spalin Euro[4].

Opisywano przypadki, gdy system viaTOLL błędnie wskazywał, że kierowca przejechał pod którąś z bramek bez wymaganej opłaty lub kilkukrotnie zawyżał jej wysokość[5][6][7][8][9]. Zdaniem rzeczniczki prasowej viaTOLL system działał dobrze, wykryto wady fabryczne jedynie w 1124 urządzeniach (na ponad 1,1 miliona rozdysponowanych), natomiast zdaniem reprezentanta jednej z kancelarii prawnych, broniącego ofiar wad systemu, dotychczas poszkodowanych mogło zostać już kilkanaście tysięcy kierowców[9]. Problemem były także formalności związane z rejestracją w systemie (personel np. stacji paliw nie zawsze był w stanie udzielić prawidłowych wiadomości nt. wymaganych dokumentów, zwłaszcza w językach obcych), a także fizyczny brak urządzeń w punktach dystrybucyjnych[10].

Jednocześnie z uruchomieniem systemu firma Kapsch przekazała ITD 94 pojazdy do kontroli poboru opłat. Kontrole mogły być przeprowadzane również poza płatnymi odcinkami dróg.

W czasie wdrażania systemu krytyce poddano fakt obciążania opłatą wszystkich zespołów pojazdów o dmc powyżej 3,5 t, w tym samochodu dostawczego o dmc 3 t z przyczepą lekką 0,6 t (a więc zespołu, dla którego nie jest wymagana kategoria prawa jazdy B+E), samochodu osobowego z dużą przyczepą campingową czy lawetą pod łódź bez względu na fakt, czy pojazdy są ładowne, czy próżne; zwrócono też fakt na uciążliwość dokonywania rejestracji takich przypadków w ESPO, połączonej z udowodnieniem klasy Euro samochodu osobowego[4].

W 2014 r. dzięki systemowi pobrano opłaty w wysokości 1,42 mld zł[11]. Wg szacunków GDDKIA, do 2018 r. wpływy Skarbu Państwa z tytułu opłat drogowych miały wynieść 23,6 mld zł (14,2 mld zł od ciężarówek i autobusów i 9,4 mld zł od samochodów osobowych na autostradach).

Z powodu zmiany zarządcy Krajowego Systemu Poboru Opłat w lipcu 2020 r. na I połowę czerwca 2021 r.[12] zaplanowano zastąpienie viaTOLL nowym systemem poboru opłat, e-TOLL[13]. E-TOLL wdrożono do użytku 24 czerwca 2021, natomiast do 30 września 2021 trwał okres przejściowy, podczas którego oba systemy działały równolegle[14]. Ostatecznie wyłączenie systemu viaTOLL nastąpiło w nocy z 30 września 2021 na 1 października 2021.

Odpowiednikami systemu ViaTOLL w innych krajach były:

  • Austria – urządzenia GO-Box(inne języki) (system DSRC)
  • Białoruś – system BelToll[15]
  • Czechy – system PREMID (system DSRC)
  • Francja i Hiszpania – urządzenia UTA MultiBox (system DSRC)
  • Niemcy – Toll Collect(inne języki) z urządzeniami OBU (system GPS/GSM)
  • Rosja – system Platon[16]
  • Słowacja – urządzenia OBU (system GPS/GSM)
  • Słowenia – karta DARS
  • Włochy – system VIA-Card i urządzenia TelePass (system DSRC)

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑

    § 9. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r.

    {{{autor}}}Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 3 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych wykorzystywanych w międzynarodowym transporcie drogowym oraz jednostek wyznaczonych do ich pobierania. (Dz. U. z 1997 r. Nr 148, poz. 993 (ISAP))

  2. ↑

      2. Karta opłaty składa się z dwóch części:
    1) winiety samoprzylepnej umieszczanej w sposób trwały wewnątrz pojazdu samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu;
    2) odcinka kontrolnego przechowywanego w pojeździe samochodowym i okazywanego na żądanie osób uprawnionych do kontroli karty opłaty.

    {{{autor}}}Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2006 r. Nr 151, poz. 1089 (ISAP))

  3. ↑ E-myto w proszku tvn24.pl.
  4. ↑ a b c Mirosław Ganiec. Jak my to przetrwamy?. „TSLbiznes”. ISSN 2081-5255. 
  5. ↑ Wykonawca systemu Viatoll odpowiada na zarzuty kierowców [online], rmf24.pl [dostęp 2017-11-15].
  6. ↑ http://www.csk.szczecin.pl/component/content/article/40/182.
  7. ↑ Paweł Świąder – Blogi – Niekończące się kłopoty z systemem Viatoll [online], rmf24.pl [dostęp 2017-11-15].
  8. ↑ VIATOLL – ciąg dalszy niekończących się problemów [online], eprzewoznik.pl [dostęp 2017-11-15].
  9. ↑ a b Łukasz Kuligowski. E-myto bezlitosne dla kierowców. „Rzeczpospolita”. 87 (9511), s. A9, 2013-04-13. Jeremi Jędrzejkowski – redaktor prowadzący. Warszawa: Gremi Media. ISSN 0208-9130. 
  10. ↑ Ruszył system via TOLL, TSLbiznes nr 7-8/2011, s. 47
  11. ↑ Andrzej Kublik Już prawie 4 mln zł dziennie z płatnych dróg.
  12. ↑ System e-TOLL - Startujemy. etoll.gov.pl, 2021-05-04. [dostęp 2021-05-07]. (pol.).
  13. ↑ Wystartowała strona internetowa systemu e-TOLL. gddkia.gov.pl, 2021-05-07. [dostęp 2021-05-07]. (pol.).
  14. ↑ Nowy system poboru opłat e-TOLL - Pomorski Urząd Wojewódzki w Gdańsku [online], gdansk.uw.gov.pl [dostęp 2021-07-20] (pol.).
  15. ↑ Białoruś: od 1 sierpnia obowiązuje system opłat za drogi BelToll. polskieradio.pl, 2013-07-31. [dostęp 2019-11-23].
  16. ↑ Platon. wegenwiki.nl. [dostęp 2019-11-23]. (niderl.).

Bibliografia

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.