Youssef Chahine

Youssef Chahine
‏يوسف شاهين‎
ilustracja
Prawdziwe imię i nazwisko

Youssef Gabriel Chahine

Data i miejsce urodzenia

25 stycznia 1926
Aleksandria

Data i miejsce śmierci

27 lipca 2008
Kair

Zawód

reżyser
scenarzysta
producent
aktor

Współmałżonek

Colette Favodon
(do jego śmierci)

Lata aktywności

1950–2007

Multimedia w Wikimedia Commons

Youssef Chahine[1][2][3], arab. ‏يوسف شاهين‎ (ur. 25 stycznia 1926 w Aleksandrii, zm. 27 lipca 2008 w Kairze) – egipski reżyser, scenarzysta, producent i aktor filmowy. Najbardziej znany na świecie twórca kina egipskiego[4]. Autor ponad 40 filmów fabularnych[5].

Życiorys

Urodził się w Aleksandrii w melchickiej rodzinie pochodzenia libańskiego. Był aktywny w egipskim przemyśle filmowym od 1950 roku, pracując w okresie zwanym złotym wiekiem tamtejszej kinematografii (pod względem produkcji ustępującej jedynie Hollywoodowi i Bollywoodowi)[6]. Swoją międzynarodową karierę rozpoczynał w jego filmach słynny aktor Omar Sharif, który debiutował w jego Walce o dolinę (1954).

Przełomem w karierze Chahine’a był film Dworzec centralny (1958), w którym przeniósł w egipskie realia doświadczenia włoskiego neorealizmu i odniósł międzynarodowy sukces. Sam zagrał w nim główną postać kalekiego sprzedawcy gazet, Kenawiego. Epickim widowiskiem był Saladyn (1963), w którym gloryfikacja głównego bohatera, muzułmańskiego władcy z czasów wypraw krzyżowych, była również peanem na cześć ówczesnego egipskiego autokraty Gamala Abdela Nasera i jego panarabskiej polityki[7].

Youssef Chahine otrzymał wiele międzynarodowych nagród filmowych, m.in. Srebrnego Niedźwiedzia – Nagrodę Specjalną Jury na 29. MFF w Berlinie za film Dlaczego Aleksandria? (1979) oraz nagrodę za całokształt twórczości na 50. MFF w Cannes w 1997 roku. Reżyser zasiadał w jury konkursu głównego na 37. MFF w Wenecji (1980)[8] oraz na 36. MFF w Cannes (1983). Był twórcą jednego z 11 segmentów międzynarodowego filmu poświęconego reakcji na zamach na World Trade Center – 11.09.01 (2002).

15 czerwca 2008 Chahine trafił do szpitala w Kairze w wyniku krwotoku do mózgu. Przez cztery tygodnie pozostawał w śpiączce. Zmarł w niedzielę 27 lipca 2008 w szpitalu wojskowym Maadi w Kairze[9]. 65. Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Wenecji uczcił pamięć o wielkim reżyserze, prezentując w ramach pokazu specjalnego jego największe dzieło, Dworzec centralny[10].

Przypisy

  1. ↑ Festiwal w Wenecji dedykowany Youssefowi Chahine’owi. Onet.pl, 2008-08-19. [dostęp 2026-06-13]. (pol.).
  2. ↑ Youssef Chahine. SFP. [dostęp 2026-06-13]. (pol.).
  3. ↑ Marcin Pietrzyk: Zmarł najsłynniejszy egipski reżyser Youssef Chahine. Filmweb, 2008-07-27. [dostęp 2026-06-13]. (pol.).
  4. ↑ Michał Konarski: Klasyka egipskiego kina na Netflixie – filmowa biografia Youssefa Chahine. Pełna sala, 2021-03-26. [dostęp 2026-06-13]. (pol.).
  5. ↑ Sheila Whitaker: Obituary: Youssef Chahine. „The Guardian”, 2008-07-28. [dostęp 2026-06-13]. (ang.).
  6. ↑ Ali Jaafar: Director Youssef Chahine dies at 82. „Variety”, 2008-07-27. [dostęp 2026-06-13]. (ang.).
  7. ↑ Saladin the Victorious. The Criterion Collection. [dostęp 2026-06-14]. (ang.).
  8. ↑ Juries for the 1980s. Carnival of Venice. [dostęp 2019-01-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-08-30)]. (ang.).
  9. ↑ Ali Jaafar: Director Youssef Chahine dies at 82. „Variety”, 2008-07-27. [dostęp 2026-06-13]. (ang.).
  10. ↑ Festiwal w Wenecji dedykowany Youssefowi Chahine’owi. Onet.pl, 2008-08-19. [dostęp 2026-06-13]. (pol.).

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.