Compact hóa

Trong toán họclý thuyết topo, compact hóa (phiên âm: compắc hóa, tiếng Anh: compactification) là một quá trình biến một không gian topo thông thường thành một không gian compact.[1] Không gian compact hay tập compact có những tính chất hữu ích như:

  • Tập compact thì đóng và bị chặn trong không gian mêtric.
  • Với mọi dãy có dãy con hội tụ trong một tập compact của không gian mêtric.
  • Các hàm liên tục trên không gian compact thì tồn tại giá trị lớn nhất và nhỏ nhất.

Một phương pháp thông dụng để compact hóa một không gian topo là "compact hóa một điểm" (one-point compactification) với định lý Alexandroff và tính chất compact địa phương.

Định nghĩa[2]

Một compact hóa của là một không gian compact sao cho đồng phôi với một không gian con trù mật của .

Ví dụ:

  • Tập compact hóa của tập .
  • Tập compact hóa của tập .

Compact hóa một điểm

Tập tin:One-point compactification.jpg
Compact hóa một điểm của khoảng mở và đường thẳng thực thì đồng phôi với . Compact hóa một điểm của một đĩa mở trong thì đồng phôi với mặt cầu .

Trong một vài trường hợp nhất định, ta có thể compact hóa một không gian không compact bằng việc thêm vào đó một điểm. Khi đó, ta gọi đó là compact hóa một điểm.

Ví dụ:

  • Một tập compact hóa một điểm của tập .
  • Một tập compact hóa một điểm của tập

Compact hóa một điểm Alexandroff

Cho là một không gian mà . Gọi , xác định một topo trên như sau:

Một tập mở trong :

  • là một tập con mở của ,
  • , với là một tập con đóng, compact của .

Với topo này, là compact và chứa như một không gian con. Nếu không compact thì trù mật trong được gọi là compact hóa Alexandroff của .

Ví dụ:

  • Compact hóa Alexandroff của .
  • Compact hóa Alexandroff của đường tròn tiếp xúc với nhau tại một điểm.[3]

Tính chất liên quan

  • là không gian nếu .
  • là không gian Hausdorff nếu là Hausdorff và compact địa phương.
  • Nếu đồng phôi với thì không gian Hausdorff compact hóa Alexandroff của sẽ đồng phôi với không gian Hausdorff compact hóa Alexandroff của . ()

Compact hóa Stone - Cech

Như đã nói, với topo thông thường, compact hóa Alexandroff của . Tuy nhiên, với một hàm cho bởi (Topologist's sine curve) là một hàm bị chặn và liên tục trên nhưng hoàn toàn không thể được mở rộng liên tục vào . Như vậy, với trường hợp này, compact hóa Alexandroff chưa bảo đảm tính liên tục của một hàm trên không gian compact hóa. Khi đó, phương pháp compact hóa Stone-Čech sau đây sẽ giải quyết được vấn đề nêu trên. Compact hóa Stone-Čech lần đầu xuất hiện trong một bài báo của Tychonoff (năm 1930) và sau đó được nói đến rõ ràng bởi Marshall Stone (năm 1937) và Eduard Čech (năm 1937).

Định nghĩa

Cho là một không gian topo, ký hiệu là tập các hàm liên tục bị chặn từ vào . Xét hàm sau

Nếu là chính tắc đầy đủ thì là một đồng phôi, nghĩa là là một phép nhúng. Trong trường hợp này, vì compact nên không gian con là compact. Khi đó, được gọi là compact hóa Stone - Cech của . Hơn nữa, nó là một không gian Hausdorff.

Tính chất liên quan[4]

  • Cho là một không gian compact Hausdorff thì với mỗi hàm liên tục, thì tồn tại duy nhất một hàm mở rộng liên tục của .
  • liên thông khi và chỉ khi là liên thông.
  • mở trong khi và chỉ khi là một không gian compact địa phương.

Tham khảo

  1. ^ Munkres, James R. (2000). Topology (ấn bản thứ 2). Prentice Hall. ISBN 0-13-181629-2.
  2. ^ Huỳnh, Quang Vũ (2012). Lecture notes on Topology. Ho Chi Minh city University of Science.{{Chú thích sách}}: Quản lý CS1: địa điểm thiếu nhà xuất bản (liên kết)
  3. ^ Dương, Minh Đức (2007). Giải Tích Hàm. Đại học Quốc gia Tp.HCM.
  4. ^ Wyckoff, James J. (1973). Compactifications. Kansas State Teachers College.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.