PWS-4

PWS-4
Ilustracja
PWS-4 w 1928 r.
Dane podstawowe
Państwo

 Polska

Producent

Podlaska Wytwórnia Samolotów

Konstruktor

August Bobek

Typ

samolot sportowy

Konstrukcja

grzbietopłat

Załoga

1

Historia
Data oblotu

wrzesień 1928

Liczba egz.

1

Dane techniczne
Napęd

1 silnik gwiazdowy Salmson 9AD

Moc

29 kW (40 KM)

Wymiary
Rozpiętość

7,6 m

Długość

5,57 m

Wysokość

1,8 m

Powierzchnia nośna

11

Profil skrzydła

Bobek B6 (G-655)

Masa
Własna

238 kg

Użyteczna

112 kg

Startowa

350 kg

Zapas paliwa

45 l

Osiągi
Prędkość maks.

140 km/h

Prędkość przelotowa

123 km/h

Prędkość minimalna

60 km/h

Prędkość wznoszenia

1,4 m/s

Pułap

1350 m

Zasięg

400 km

Rozbieg

70-88 m

Współczynnik obciążenia konstrukcji

7

Dane operacyjne
Użytkownicy
Polska

PWS-4polski jednomiejscowy samolot sportowy w układzie grzbietopłatu z lat 20. XX wieku, zaprojektowany przez inż. Augusta Bobka i zbudowany w Podlaskiej Wytwórni Samolotów w Białej Podlaskiej. Oblatany we wrześniu 1928 roku PWS-4 miał być tanim i lekkim samolotem sportowym, jednak jego konstrukcja jako jednomiejscowa nie wzbudziła zainteresowania aeroklubów, potrzebujących głównie dwumiejscowych samolotów szkolnych (powstał jedynie prototyp).

Historia i użycie

Samoloty stojące przed hangarami podczas II Krajowego Konkursu Awionetek w Warszawie (PWS-4 po prawej stronie)

Samolot PWS-4 został zaprojektowany w Podlaskiej Wytwórni Samolotów przez inż. Augusta Bobka-Zdaniewskiego i zbudowany w 1928 roku[1][2]. Budowę płatowca zrealizowano z funduszy wytwórni oraz Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej[1][3]. W założeniach miał być to tani i prosty samolot sportowy przeznaczony do użytku w aeroklubach[1][4].

Prototyp PWS-4 został oblatany we wrześniu 1928 roku na lotnisku w Białej Podlaskiej przez pilota fabrycznego Franciszka Rutkowskiego[1][4]. W dniach 29 października - 1 listopada 1928 roku samolot pilotowany przez tego pilota wziął udział w II Krajowym Konkursie Awionetek w Warszawie, zajmując w zawodach 6. miejsce na dwanaście sklasyfikowanych załóg (płatowiec nosił numer startowy 11)[1][3]. Mimo zajęcia gorszego miejsca niż rok wcześniej osiągnął PWS-3, konstruktor August Bobek otrzymał za samolot nagrodę LOPP[1][5].

W czerwcu 1929 roku PWS-4 był eksponowany na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu[1][3]. 6 października tego roku samolot wziął udział w I Locie Południowo-Zachodniej Polski, pilotowany przez por. Edwarda Więckowskiego z Aeroklubu Akademickiego w Krakowie[3][6]. PWS-4, startujący w rywalizacji z numerem 16, zajął 4. miejsce spośród 22 zgłoszonych maszyn, a pilot otrzymał nagrodę w wysokości 200 złotych[4][6]. W 1930 roku PWS-4 otrzymał znaki rejestracyjne SP-AEB i był użytkowany w kole LOPP przy PWS przez kilka lat[1][4]. Na samolocie tym major pil. Wacław Makowski wykonywał akrobacje lotnicze[1][7].

Produkcji seryjnej płatowca nie rozpoczęto z kilku powodów: aerokluby nie miały funduszy na zakup nowych maszyn, a bardziej potrzebne były im samoloty dwumiejscowe używane do szkolenia; PWS-4 miał też słabsze osiągi od innych powstałych w tym samym czasie polskich samolotów[1][4].

Płatowiec ten był najmniejszym samolotem powstałym w wytwórni PWS[7].

Opis konstrukcji i dane techniczne

PWS-4 był jednosilnikowym, jednoosobowym zastrzałowym grzbietopłatem sportowym o konstrukcji całkowicie drewnianej[8]. Kadłub tworzyła wykonana z drewna kratownica, kryta sklejką[8]. Kabina otwarta, z umieszczonym z przodu trójnożnym kozłem przeciwkapotażowym wykonanym z rur stalowych i blachy, będącym jednocześnie obramowaniem szyb wiatrochronu i mieszczącym przyrządy pokładowe[7][8]. W kabinie znajdowała się gaśnica i korba rozruchowa silnika[8].

Płat prostokątny, dwudźwigarowy, dwudzielny, konstrukcji drewnianej, kryty sklejką do pierwszego dźwigara, dalej płótnem; podparty dwiema parami wykonanych z rur stalowych zastrzałów[8]. Profil płata Bobek B6 (G-655) o grubości 14,2%[8][9]. Rozpiętość skrzydeł wynosiła 7,6 metra, zaś powierzchnia nośna 11 [1][4].

Długość samolotu wynosiła 5,57 metra, a wysokość 1,8 metra[1][4]. Masa własna płatowca wynosiła 238 kg, masa użyteczna 112 kg, zaś masa całkowita (startowa) 350 kg[1][4][a]. Obciążenie powierzchni wynosiło 31,8 kg/m², zaś współczynnik obciążenia niszczącego miał wartość 7[1][10]. Usterzenie klasyczne, drewniane, kryte płótnem, z wyjątkiem noska statecznika poziomego krytego sklejką[8]. Statecznik pionowy usztywniony był drutem, zaś poziomy podparty zastrzałami[8]. Stery i lotki poruszane były linkami[8]. Podwozie klasyczne, dwukołowe, z rur stalowych, z osią amortyzowaną sznurem gumowym; z tyłu płoza ogonowa, także amortyzowana[8].

Napęd stanowił chłodzony powietrzem 9-cylindrowy silnik gwiazdowy Salmson 9AD o mocy 29 kW (40 KM) przy 2000 obr./min i masie 70 kg, napędzający stałe, drewniane, dwułopatowe śmigło ciągnące o średnicy 1,84 metra (później 1,92 metra)[4][8]. Obciążenie mocy wynosiło 8,8 kg/KM[1]. Zbiornik paliwa o pojemności 45 litrów znajdował się u nasady płata[8]. Prędkość maksymalna wynosiła 140 km/h, prędkość przelotowa 123 km/h, zaś prędkość minimalna 60 km/h[4][10]. Przelotowe zużycie paliwa wynosiło 11-13 litrów/h[4][8]. Maszyna osiągała pułap 1350 metrów z prędkością wznoszenia wynoszącą 1,4 m/s[4][8][b]. Samolot charakteryzował się rozbiegiem wynoszącym 70-88 metrów i zasięgiem 400 km[1][4].

Malowanie

PWS-4 malowany był na kolor srebrny, z wyjątkiem przodu kadłuba malowanego na czerwono[4][8]. Na bokach kadłuba dużymi literami namalowano napis „P.W.S.4”, zaś na stateczniku pionowym widniał stylizowany znak wytwórni[8].

Uwagi

  1. W wyniku przeprowadzonych remontów samolotu jego masa własna wzrosła do 251 kg, masa użyteczna do 149 kg, zaś masa całkowita osiągnęła 400 kg.
  2. Cynk 1971 ↓, s. 392 podaje, że pułap wynosił 3500 metrów.

Przypisy

  1. a b c d e f g h i j k l m n o p Glass 2004 ↓, s. 262.
  2. Majewski 2008 ↓, s. 68.
  3. a b c d Cynk 1971 ↓, s. 391.
  4. a b c d e f g h i j k l m n Chwałczyk i Glass 1990 ↓, s. 140.
  5. Chwałczyk 1985 ↓, s. 96.
  6. a b Osiński 1929 ↓, s. 3.
  7. a b c Chwałczyk 1985 ↓, s. 69.
  8. a b c d e f g h i j k l m n o p Glass 2004 ↓, s. 263.
  9. Cynk 1971 ↓, s. 391-392.
  10. a b Cynk 1971 ↓, s. 392.

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.