1990

Dantaon: ika-19 na dantaon - ika-20 dantaon - ika-21 dantaon
Dekada: Dekada 1960  Dekada 1970  Dekada 1980  - Dekada 1990 -  Dekada 2000  Dekada 2010  Dekada 2020

Taon: 1987 1988 1989 - 1990 - 1991 1992 1993

Ang 1990 (MCMXC) ay isang karaniwang taon na nagsisimula sa Lunes sa kalendaryong Gregoryano, ang ika-1990 taon ng mga pagtatalagang Karaniwang Panahon at Anno Domini (AD), ang ika-990 taon ng ikalawang milenyo, ang ika-90 taon ng ika-20 dantaon, ang unang taon ng dekada 1990.

Kabilang sa mga mahahalagang kaganapan ang muling pagsasama ng Alemanya at pagkakaisa ng Yemen,[1] ang pormal na simula ng Proyektong Henoma ng Tao (natapos noong 2003), ang paglunsad ng Teleskopyong Pangkalawakang Hubble, ang paghiwalay ng Namibia mula sa Timog Aprika, at ang pagdedeklera ng mga estadong Baltiko ng kalayaan mula sa Unyong Sobyet sa gitna ng Perestroika. Gumuho ang rehimeng komunista ng Yugoslavia sa gitna ng tumataas na mga panloob na tensyon at maramihang partidong eleksyon na ginawa sa mga nasasakupang republika na nagresulta sa mga pamahalaang hiwalay na mahalal sa karamihan ng mga republika na sinimulan ang pagkalas ng Yugoslavia. Nagsimula din sa taon na ito ang krisis ng nagdulot sa Digmaang Gulpo noong 1991 kasunod ng pagsakop ng Iraq at malawakang internasyunal na hindi pagkilala sa pag-okupa ng Kuwait. Nagresulta ang pag-okupa na ito ng isang krisis sa Gulpong Persa na kinasangkutan ng isyu ng soberanya ng Kuwait at ang mga takot ng Saudi Arabia sa agresyon ng Iraq laban sa kanilang imbakan ng langis malapit sa Kuwait. Nagdulot ito sa pagsasagawa ng Operation Desert Shield na may internasyunal na koalisyon ng mga puwersang militar na magtipon sa hangganan ng Kuwait at Saudi kasama ang mga hiling sa Iraq na mapayapang umalis sa Kuwait. Sa taon din na ito, napalaya si Nelson Mandela sa pagkakabilanggo, at nagbitiw si Margaret Thatcher bilang Punong Ministro ng Reino Unido pagkatapos ng higit sa 11 taon.

Mahalagang taon ang 1990 sa maagang kasaysayan ng Internet. Noong taglagas ng 1990, nilikha ni Tim Berners-Lee ang unang web server at ang pundasyon para sa World Wide Web. Nagsimula ang mga operasyon sa pagsubok noong mga Disyembre 20 at inilabas sa labas ng CERN noong sumunod na taon.[2] Sa 1990 din nangyari ang pagdedekomisyon ng ARPANET, isang tagapagpauna ng sistema ng Internet at ang introduksyon ng unang nilalamang web search engine, ang Archie, noong Setyembre 10.[3]

Noong 14 Setyembre 1990, naganap ang unang kaso ng matagumpay na somatikong terapewtika hene sa isang pasyente.[4]

Dahil sa maagang resesyon noong dekada 1990 na nagsimula ng taon na ito at walang katiyakan dahil sa pagguho ng mga sosyalistang pamahalaan sa Silangang Europa, natigil o matarik na bumaba ang antas ng pagsilang sa maraming bansa noong 1990. Sa karamihan sa kanluraning bansa, naabot ang rurok ng Echo Boom noong 1990; humina ang antas ng pertilidad pagkatapos nito.[5]

Nakapagbenta ang Encyclopædia Britannica, na hindi na nagiimprenta noong in 2012, sa taon na ito ng pinakamataas sa lahat ng panahon noong 1990; 120,000 bolyum ang nabenta ng taon na iyon.[6]

Kaganapan

Enero

Pebrero

Marso

Abril

Mayo

Hunyo

Hulyo

Hulyo 16: Isang USGS ShakeMap na pinapakita ang intensidad ng Lindol sa Luzon ng 1990
Agosto 2: Nagsimula ang Digmaan sa Gulpo

Agosto

Setyembre

Oktubre

Nobyembre

Disyembre

Populasyon ng mundo

Populasyon ng mundo
1990 1985 1995
Mundo 5,263,593,000 4,830,979,000 432,614,000 +8.95 % 5,674,380,000 410,787,000 +7.80 %
Aprika 622,443,000 541,718,000 80,629,000 +14.88 % 707,462,000 85,019,000 +13.66 %
Asya 3,167,807,000 2,887,552,000 280,255,000 +9.71 % 3,430,052,000 262,245,000 +8.28 %
Europa 721,582,000 706,009,000 15,573,000 +2.21 % 727,405,000 5,823,000 +0.81 %
Latino Amerika 441,525,000 401,469,000 40,056,000 +9.98 % 481,099,000 39,574,000 +8.96 %
Hilagang Amerika 283,549,000 269,456,000 14,093,000 +5.23 % 299,438,000 15,889,000 +5.60 %
Oseaniya 26,687,000 24,678,000 2,009,000 +8.14 % 28,924,000 2,237,000 +8.38 %

Kapanganakan

Liam Hemsworth
Grant Gustin
Sean Kingston
Klay Thompson
Park Shin-hye
Emma Watson
Chris Colfer
Margot Robbie
Jennifer Lawrence
Anna Maria Perez de Tagle
David Archuleta

Kamatayan

Roald Dahl

Mga sanggunian

  1. "Yemen". Encyclopedia Britannica (sa wikang Ingles).
  2. "WWW Project History". w3.org (sa wikang Ingles).
  3. "The first search engine, Archive". illinois.edu (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal noong 2012-01-17.
  4. "Gene Therapy – A Brief History". CitizenLink (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal noong 2 Oktubre 2015.
  5. "NCHS Data Brief ■ No. 136 ■ December 2013" (PDF).
  6. "Encyclopaedia Britannica ceases publication after 244 years". Nooga.com (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal noong 2017-09-18. Nakuha noong 2021-05-24.
  7. "InfoWorld". InfoWorld Media Group, Inc. Enero 15, 1990. p. 425.
  8. Raay, Wytze van der. "Stichting NLnet Jaarverslag 1990". nlnet.nl. Inarkibo mula sa orihinal noong Mayo 10, 2013. Nakuha noong Disyembre 10, 2016.
  9. Padron:Banggitin ang balita
  10. "Tanggapan ng NKR sa Washington, DC". www.nkrusa.org. Inarkibo mula sa orihinal noong Marso 19, 2019. Nakuha noong Pebrero 11, 2017.
  11. Padron:Banggitin ang balita
  12. "Mga Tala mula sa Baku: Itim na Enero". EurasiaNet.org. Inarkibo mula sa orihinal noong Agosto 27, 2009. Nakuha noong Enero 22, 2008.
  13. Padron:Banggitin ang balita
  14. Sterling, Joe (2018-01-19). "Isang babaeng pinuno lamang ng pamahalaan sa modernong kasaysayan ang nanganak habang nasa pwesto". CNN (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2026-03-14.
  15. "Pagsusuri sa Bagyo ng Araw ni Burn 1990 | ICHEC". www.ichec.ie (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2025-09-14.
  16. "Internationale swansong for Poland's communists". The Glasgow Herald. Enero 29, 1990. Inarkibo mula sa orihinal noong Oktubre 10, 2021. Nakuha noong Nobyembre 7, 2020.
  17. 17.0 17.1 Weston, Shaun (2010-08-19). "McDonald's announces bond to support growth in China". FoodBev (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2013-01-17.
  18. Bose, Sumantra (Hunyo 1, 2009). Kashmir: Mga Ugat ng Tunggalian, Mga Landas Tungo sa Kapayapaan. Harvard University Press. p. 120. ISBN 978-0-674-02855-5.
  19. "Ang Kaso Laban sa Naninigarilyo sa Airline ay Nagtapos sa Paglilitis". Los Angeles Times. Hulyo 27, 1991. Inarkibo mula sa orihinal noong Marso 5, 2016. Nakuha noong Pebrero 20, 2020.
  20. Padron:Banggitin ang balita
  21. Great Britain. Diplomatic Service Administration Office (2005). The Diplomatic Service List (sa wikang Ingles). H.M. Stationery Office. p. 130. ISBN 978-0-11-591781-3.
  22. Padron:Banggitin ang balita
  23. Ildikó Lipcsey; Sabin Gherman; Adrian Severin (2006). Romania at Transylvania noong ika-20 Siglo. Corvinus Pub. p. 193. ISBN 978-1-882785-15-5.
  24. Anamaria Dutceac Segesten, Mito, Pagkakakilanlan, at Tunggalian: Isang Paghahambing na Pagsusuri ng mga Teksbuk ng Romanian at Serbian Naka-arkibo October 9, 2023[Date mismatch], sa Wayback Machine., Lexington Books, 2011, ISBN 9780739148679
  25. Kurtz, Howard (1990-07-03). "U.S. JURY CLEARS MARCOS IN FRAUD CASE". Washington Post (sa wikang Ingles). ISSN 0190-8286. Nakuha noong 2021-11-17.
  26. Padron:Banggitin ang web
  27. Padron:Banggitin ang balita
  28. "Fugazi - Repeater (044)". Dischord Records. Nakuha noong 2026-05-14.
  29. "Missing Person / NamUs #MP6261 | NamUs" (sa wikang Filipino). Nakuha noong 2025-01-21.website=omus. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= ()
  30. "Kultakauppiaiden murhista syytetty japanilainen kiisti". Helsingin Sanomat. 1990-05-31. Nakuha noong 2022-029. {{cite web}}: |archive-url= requires |archive-date= (); Check date values in: |access-date= (); Text "archive 2022" ignored ()
  31. "Natsikultaa ei edes ollut olemassa – silti kaksi miestä kuoli Siuntiossa sen vuoksi". Iltalehti. 2021-07-26. Inarkibo mula sa orihinal noong Pebrero 9, 2022. Nakuha noong 2022-02-09.
  32. "STS-31". Mission Archives (sa wikang Ingles). NASA. 2006-10-14. Nakuha noong 2013-01-17.
  33. Drogin, Bob (1990-05-14). "2 U.S. Airmen Killed at Base in Philippines : Military: The shootings, believed to be the work of Communist rebels, come on the eve of talks on the future of American bases". Los Angeles Times (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2021-11-17.{{cite web}}: CS1 maint: url-status (link)
  34. "May 17th is the Intl Day Against Homophobia". ILGA (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal noong 4 Hulyo 2014.
  35. "Soviet leader Mikhail Gorbachev arrives in Washington for a summit". HISTORY (sa wikang Ingles).
  36. "The Harry Potter Timeline". The-Leaky-Cauldron (sa wikang Ingles). 2007-12-02.
  37. 37.0 37.1 37.2 37.3 37.4 Padron:Banggitin ang aklat
  38. "Italia '90 Il primo passo della HDTV digitale I Parte" (PDF) (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal (PDF) noong 19 Hunyo 2012. Nakuha noong April 27, 2013.
  39. Ãrla Ryan. "In Photos: 25 years ago today the Berlin Wall fell". TheJournal.ie (sa wikang Ingles).
  40. "1990 June 14 Panay Earthquake". phivolcs.dost.gov.ph (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2021-11-17.{{cite web}}: CS1 maint: url-status (link)
  41. Jesse Greenspan (Disyembre 9, 2013). "Pagdating ni Nelson Mandela sa Amerika". History.com. Inarkibo mula sa orihinal noong Oktubre 31, 2020. Nakuha noong 1 Nobyembre 2020.
  42. White, Stephen, Graeme J. Gill, at Darrell Slider. Ang Pulitika ng Transisyon: Paghubog ng Kinabukasan Pagkatapos ng Sobyet. Cambridge, ENG, UK: Cambridge University Press, 1993. p. 132
  43. Christian, Shirley (Nobyembre 23, 1990). "Tinapos ng Argentina ang Pagbebenta ng Airline". New York Times.
  44. Krauss, Clifford (Hulyo 4, 1990). "Tinanggihan ng Angola ang Plano ng Tulong sa mga Rebelde". New York Times.
  45. Padron:Banggitin ang balita
  46. David Gould (Nobyembre 1991). Chronicle of the Year 1990. J Bradbury & Associates. p. 57. ISBN 978-1-872031-10-1.
  47. Padron:Banggitin ang balita
  48. 48.0 48.1 "Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi". supremecourt.gov.az. Inarkibo mula sa orihinal noong Marso 6, 2016. Nakuha noong Hunyo 7, 2018.
  49. "M 6.4 - 50 km S ng Jurm, Afghanistan". earthquake.usgs.gov. U.S. Survey Heolohikal. Inarkibo mula sa orihinal noong 9 Agosto 2021. Nakuha noong 13 Oktubre 2021.
  50. "Remembering the 1990 Luzon Earthquake". Rappler (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal noong 2021-11-17. Nakuha noong 2021-11-17.
  51. Watrous, Peter (22 Agosto 1990). "Viktor Tsoi, Mang-aawit at Manunulat ng Awit, 28; Bituin ng Rock ng Sobyet". The New York Times. Nakuha noong ika-25 ng Pebrero 2025.
  52. "Ngayon sa Kasaysayan para sa ika-23 ng Agosto 1990". HistoryOrb. Agosto 23, 1990. Inarkibo mula sa orihinal noong Setyembre 16, 2011. Nakuha noong 2013-01-17.
  53. 53.0 53.1 "Archive for PBP – www.palmbeachpost.com". newsbank.com (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal noong 2014-10-12. Nakuha noong 2021-11-17.
  54. "Mga Artikulo tungkol kay Christopher Skase – Los Angeles Times". Los Angeles Times. Inarkibo mula sa orihinal noong Oktubre 24, 2016. Nakuha noong Pebrero 20, 2020.
  55. Padron:Banggitin ang web
  56. uutuusteos, satuoopperoiden maailmanensi-ilta ja talon synttäriesitys Naka-arkibo August 26, 2021[Date mismatch], sa Wayback Machine. - ePressi (sa Finnish)
  57. Padron:Banggitin ang balita
  58. "Tim Berners-Lee bio". w3.org (sa wikang Ingles). Nakuha noong 7 Hunyo 2018.
  59. Padron:Banggitin ang balita
  60. "Ang pagbagsak ng Pader at Muling pagsasama ng Alemanya". www.deutschland.de (sa wikang Ingles). 2025-09-25. Nakuha noong 2025-09-28.
  61. Yabes, Criselda (1990-10-04). "PHILIPPINE TROOPS LAUNCH REBELLION ON MINDANAO ISLAND". Washington Post (sa wikang Ingles). ISSN 0190-8286. Nakuha noong 2021-11-18.
  62. "Philippine Rebellion Ends in Surrender : Mindanao: A renegade colonel gives himself up, and government forces recover two military camps on southern island". Los Angeles Times (sa wikang Ingles). 1990-10-06. Nakuha noong 2021-11-18.{{cite web}}: CS1 maint: url-status (link)
  63. Padron:Banggitin ang balita
  64. Mellgren, Doug (1990-10-16). "Gorbachev Wins 1990 Nobel Peace Prize". AP News (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2021-11-18.{{cite web}}: CS1 maint: url-status (link)
  65. Kamalian ng Lua na sa Module:Citation/CS1 na nasa linyang 1702: attempt to index field '?' (a nil value).
  66. Kamalian ng Lua na sa Module:Citation/CS1 na nasa linyang 1702: attempt to index field '?' (a nil value).
  67. IDG Enterprise (1990). Computerworld. IDG Enterprise. p. 14.
  68. Mga digital camera, ang susunod na alon. (Isyu sa Electronic Imaging; kasama ang mga kaugnay na artikulo)
  69. Berners-Lee, T.; Cailliau, R. (12 Nobyembre 1990). "WorldWideWeb: Proposal for a HyperText Project" (sa wikang Ingles). Inarkibo mula sa orihinal noong 19 Disyembre 2012. Nakuha noong 2013-01-17.
  70. "Links and Anchors" (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2013-01-17.
  71. Conradi, Peter (1992). The Red Ripper: Inside the Mind of the Russia's Most Brutal Serial Killer. London: True Crime. p. 193. ISBN 0-440-21603-6.
  72. ""Pagkatisod Mula sa Ulap:" Mga Alaala ng Pinakamalalang Aksidente sa Trapiko sa Kasaysayan ng Tennessee". Disyembre 11, 2015. Inarkibo mula sa orihinal noong Disyembre 21, 2021. Nakuha noong Disyembre 21, 2021.
  73. Padron:Banggitin ang balita
  74. Padron:Banggitin ang balita
  75. "Klay Thompsons's WSUCougars.com Profile". Washington State Cougars. Inarkibo mula sa orihinal noong December 7, 2014. Nakuha noong March 7, 2015.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.