INFORMASILENGKAP.COM

711: Y Mwriaid yn goresgyn Iberia. 750: As-Saffah, califf cyntaf yr Abbasid, yn diorseddu Marwan II, califf olaf yr Ummayad . 768-814: Teyrnasiad Siarlymaen...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 680 681 682 683 684 685 686 687 688 689 Digwyddiadau a Gogwyddion Brwydr...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 740 741 742 743 744 745 746 747 748 749 Digwyddiadau a Gogwyddion Genedigaeth...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 720 721 722 723 724 725 726 727 728 729 Digwyddiadau a Gogwyddion Brwydr...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 890 891 892 893 894 895 896 897 898 899 Digwyddiadau a Gogwyddion 899...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 710 711 712 713 714 715 716 717 718 719 Digwyddiadau a gogwyddion 717...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 800 801 802 803 804 805 806 807 808 809 Digwyddiadau a Gogwyddion Pobl...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 730 731 732 733 734 735 736 737 738 739 Digwyddiadau a Gogwyddion 732...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 700 701 702 703 704 705 706 707 708 709 Digwyddiadau a Gogwyddion Yr...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 830 831 832 833 834 835 836 837 838 839 Digwyddiadau a Gogwyddion Pobl...

6g - 7g - 8g 640au 650au 660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 690 691 692 693 694 695 696 697 698 699 Digwyddiadau a Gogwyddion Pobl...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 760 761 762 763 764 765 766 767 768 769 Digwyddiadau a gogwyddion Charlemagne...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 670 671 672 673 674 675 676 677 678 679 Digwyddiadau a Gogwyddion 674–677...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 790 791 792 793 794 795 796 797 798 799 Digwyddiadau a Gogwyddion Yn...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 870 871 872 873 874 875 876 877 878 879 Digwyddiadau a Gogwyddion 872...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 810 811 812 813 814 815 816 817 818 819 Digwyddiadau a Gogwyddion 814...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 880 881 882 883 884 885 886 887 888 889 Digwyddiadau a Gogwyddion 885...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 600 601 602 603 604 605 606 607 608 609 Digwyddiadau a Gogwyddion Poblogaeth...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 780 781 782 783 784 785 786 787 788 789 Digwyddiadau a Gogwyddion Mae...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 850 851 852 853 854 855 856 857 858 859 Digwyddiadau a Gogwyddion 850–859:...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 640 641 642 643 644 645 646 647 648 649 Digwyddiadau a Gogwyddion 640...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 770 771 772 773 774 775 776 777 778 779 Digwyddiadau a Gogwyddion Mae'r...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 820 821 822 823 824 825 826 827 828 829 Digwyddiadau a Gogwyddion Egbert...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 860 861 862 863 864 865 866 867 868 869 Digwyddiadau a Gogwyddion Rurik...

6g - 7g - 8g 610au 620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 660 661 662 663 664 665 666 667 668 669 Digwyddiadau a gogwyddion Caliph...

Ewrop, Ynysoedd Prydain ac Iwerddon, ac ar lannau afonydd dwyrain Ewrop o'r 8g i ganol y 14g. Dyma iaith lenyddol y sagâu a genid yng Ngwlad yr Iâ, a thraddodiadau...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 620 621 622 623 624 625 626 627 628 629 Digwyddiadau a Gogwyddion 627...

7g - 8g - 9g 710au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 750 751 752 753 754 755 756 757 758 759 Digwyddiadau a Gogwyddion 750...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 650 651 652 653 654 655 656 657 658 659 Digwyddiadau a Gogwyddion 650...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 610 611 612 613 614 615 616 617 618 619 Digwyddiadau a Gogwyddion 610...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 862 863 864 865 866 - 867 - 868 869 870 871 872 14 Rhagfyr - Daw Hadrian...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 864 865 866 867 868 - 869 - 870 871 872 873 874 14 Chwefror - Sant...

Brenhinllin a reolai deyrnasoedd Ffranciaid o'r chwechfed i'r 8g oedd y Merofingiaid. Eginyn erthygl sydd uchod am hanes. Gallwch helpu Wicipedia drwy...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 795 796 797 798 799 - 800 - 801 802 803 804 805 25 Rhagfyr - coroni...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 880 881 882 883 884 - 885 - 886 887 888 889 890 6 Ebrill - Sant Methodius...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 884 885 886 887 888 - 889 - 890 891 892 893 894 Donald II yn dod yn...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 879 880 881 882 883 - 884 - 885 886 887 888 889 10 Mai - Ahmad ibn...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 840 841 842 843 844 845 846 847 848 849 Digwyddiadau a Gogwyddion Ar...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 856 856 857 858 859 - 860 - 861 862 863 864 865 20 Rhagfyr - Æthelbald...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 875 876 877 878 879 - 880 - 881 882 883 884 885 (Tua'r flwyddyn yma)...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 877 878 879 880 881 - 882 - 883 884 885 886 887 5 Awst - Louis III...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 863 864 865 866 867 - 868 - 869 870 871 872 873 Muhammad al-Mahdi,...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 871 872 873 874 875 - 876 - 877 878 879 880 881 Harri yr Adarwr, brenin...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 860 861 862 863 864 - 865 - 866 867 868 869 870 Abu Bakr Mohammad Ibn...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 747 748 749 750 751 - 752 - 753 754 755 756 757 Irene, ymerodres yr...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 760 761 762 763 764 - 765 - 766 767 768 769 770 1 Ionawr - Ali al-Rida...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 630 631 632 633 634 635 636 637 638 639 Digwyddiadau a Gogwyddion 630...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 844 845 846 847 848 - 849 - 850 851 852 853 854 18 Awst - Walafrid...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 878 879 880 881 882 - 883 - 884 885 886 887 888 Y Saraseniaid yn anrheithio...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 883 884 885 886 887 - 888 - 889 890 891 892 893 13 Ionawr - Siarl Dew...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 881 882 883 884 885 - 886 - 887 888 889 890 891 Alffred Fawr yn cipio...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 724 725 726 727 728 - 729 - 730 731 732 733 734 Ceolwulf yn olynu Osric...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 882 883 884 885 886 - 887 - 888 889 890 891 892 Kōkō, ymerawdwr Japan...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 645 646 647 648 649 - 650 - 651 652 653 654 655 Croatiaid a Serbiaid...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 617 618 619 620 621 - 622 - 623 624 625 626 627 Anicius Manlius Severinus...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 698 699 700 701 702 - 703 - 704 705 706 707 708 Ymerodres Jitō, ymerodres...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 894 895 896 897 898 - 899 - 900 901 902 903 904 Edward yr Hynaf yn...

6g - 7g - 8g 640au 650au 660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 686 687 688 689 690 - 691 - 692 693 694 695 696 Gorffen adeiladu Cromen...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 858 859 860 861 862 - 863 - 864 865 866 867 868 Duan Chengshi, awdur...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 730 731 732 733 734 - 735 - 736 737 738 739 740 Alcuin, ysgolhaig a...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au 660au 670au 680au 690au 700au 710au 655 656 657 658 659 660 661 662 663 664 665 Childeric II yn cael ei gyhoeddi'n...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 830 831 832 833 834 - 835 - 836 837 838 839 840 27 Tachwedd - Muhammad...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 789 790 791 792 793 - 794 - 795 796 797 798 799 Kyoto yn dod yn brifddinas...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 639 640 641 642 643 - 644 - 645 646 647 648 649 Tachwedd: Umar ibn al-Khattab...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 859 860 861 862 863 - 864 - 865 866 867 868 869 Cristnogaeth yn cael...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 644 645 646 647 648 - 649 - 650 651 652 653 654 Arabiaid yn meddiannu...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 768 769 770 771 772 - 773 - 774 775 776 777 778 Siarlymaen yn croesi'r...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 836 837 838 839 840 - 841 - 842 843 844 845 846 25 Mehefin - Brwydr...

8g - 9g - 10g 830au 840au 850au 860au 870au - 880au - 890au 900au 910au 920au 930au 876 877 878 879 880 - 881 - 882 883 884 885 886 Brwydr Dial Duw Anarawd...

6g - 7g - 8g 640au 650au 660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 689 690 691 692 693 - 694 - 695 696 697 698 699 Y Maronitiaid yn gorchfygu...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 861 862 863 864 865 - 866 - 867 868 869 870 871 19 Medi - Leo VI, ymerawdwr...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 613 614 615 616 617 - 618 - 619 620 621 622 623 Rhyfel catref yn dechrau...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 628 629 630 631 632 - 633 - 634 635 636 637 638 Cadwallon ap Cadfan...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 622 623 624 625 626 - 627 - 628 629 630 631 632 12 Rhagfyr: Brwydr Ninefeh:...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 868 869 870 871 872 - 873 - 874 875 876 877 878 Y Llychlynwyr yn ymosod...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 633 634 635 636 637 - 638 - 639 640 641 642 643 Y Mwslimiaid yn cipio...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 833 834 835 836 837 - 838 - 839 840 841 842 843 Y Caliph al-Mu'tasim...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 791 792 793 794 795 - 796 - 797 798 799 800 801 Brwydr Morfa Rhuddlan...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 636 637 638 639 640 - 641 - 642 643 644 645 646 Alexandria yn ildio'n...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 731 732 733 734 735 - 736 - 737 738 739 740 741 Ysgol Kegon o Fwdhiaeth...

6g - 7g - 8g 640au 650au 660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 687 688 689 690 691 - 692 - 693 694 695 696 697 Yr Arabiaid yn gorchfygu...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 595 596 597 598 599 - 600 - 601 602 603 604 605 Y Frech Wen yn cyrraedd...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 727 728 729 730 731 - 732 - 733 734 735 736 737 10 Hydref - Brwydr Tours:...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 845 846 847 848 849 - 850 - 851 852 853 854 855 Y cofnod cyntaf o'r...

6g - 7g - 8g 640au 650au 660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 688 689 690 691 692 - 693 - 694 695 696 697 698 Y Mwslimiaid yn cipio...

6g - 7g - 8g 640au 650au 660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 690 691 692 693 694 - 695 - 696 697 698 699 701 Pobl Caergystennin yn...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 674 675 676 677 678 - 679 - 680 681 682 683 684 Adamnan yn dod yn abad...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 615 616 617 618 619 - 620 - 621 622 623 624 625 Medina yn troi at Islam...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 755 756 757 758 759 - 760 - 761 762 763 764 765 Y Maya yn gadael dinas...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 848 849 850 851 852 - 853 - 854 855 856 857 858 Llynges yr Ymerodraeth...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 729 730 731 732 733 - 734 - 735 736 737 738 739 Siarl Martel yn gorchfygu'r...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 814 815 816 817 818 - 819 - 820 821 822 823 824 Prifddinas yr Abbasid...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 804 805 806 807 808 - 809 - 810 811 812 813 814 Yr Ymerawdwr Saga yn...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 736 737 738 739 740 - 741 - 742 743 744 745 746 Pepin Fyr (714 - 768)...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 855 856 856 857 858 - 859 - 860 861 862 863 864 Sefydlu Prifysgol Al...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 787 788 789 790 791 - 792 - 793 794 795 796 797 Irene yn cael ei chadarnhau...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 786 787 788 789 790 - 791 - 792 793 794 795 796 Yr Afariaid yn ymosod...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 643 644 645 646 647 - 648 - 649 650 651 652 653 Pab Theodore I yn esgymuno'r...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 846 847 848 849 850 - 851 - 852 853 854 855 856 Y Llychlynwyr yn anrheithio...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 887 888 889 890 891 - 892 - 893 894 895 896 897 Arnulf o Carinthia...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 781 782 783 784 785 - 786 - 787 788 789 790 791 14 Medi - Harun al-Rashid...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 856 857 858 859 860 - 861 - 862 863 864 865 866 Pando il Rapace yn...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 874 875 876 877 878 - 879 - 880 881 882 883 884 Wilfred Flewog, Cownt...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 790 791 792 793 794 - 795 - 796 797 798 799 800 26 Rhagfyr - Pab Leo...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 654 655 656 657 658 - 659 - 660 661 662 663 664 Gwrthryfel yn Mersia...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 701 702 703 704 705 - 706 - 707 708 709 710 711 Y Califf al-Walid I...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 722 723 724 725 726 - 727 - 728 729 730 731 732 Pab Gregori II yn condemnio...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 662 663 664 665 666 - 667 - 668 669 670 671 672 Afon Daysan yn gorlifo'i...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 841 842 843 844 845 - 846 - 847 848 849 850 851 Y Mwslimiaid yn adennill...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 660 661 662 663 664 - 665 - 666 667 668 669 670 Yn ôl yr Annales Cambriae...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 670 671 672 673 674 - 675 - 676 677 678 679 680 Æthelred yn olynu ei...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 803 804 805 806 807 - 808 - 809 810 811 812 813 Symud prifddinas yr...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 764 765 766 767 768 - 769 - 770 771 772 773 774 Pan Steffan III yn cynnal...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 758 759 760 761 762 - 763 - 764 765 766 767 768 Ciniod yn olynu Bridei...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 810 811 812 813 814 - 815 - 816 817 818 819 820 Egbert, brenin Wessex...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 778 779 780 781 782 - 783 - 784 785 786 787 788 30 Ebrill - Hildegard...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 835 836 837 838 839 - 840 - 841 842 843 844 845 Yn dilyn marwolaeth...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 606 607 608 609 610 - 611 - 612 613 614 615 616 Cynegils yn dod yn frenin...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 695 696 697 698 699 - 700 - 701 702 703 704 705 Musa bin Nusair yn gorchfygu...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 744 745 746 747 748 - 749 - 750 751 752 753 754 Diwedd teyrnasiad yr...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 842 843 844 845 846 - 847 - 848 849 850 851 852 Ionawr - Pab Leo IV...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 630 631 632 633 634 - 635 - 636 637 638 639 640 Sant Aidan yn sefydlu...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 800 801 802 803 804 - 805 - 806 807 808 809 810 Y Saraseniaid yn gorchfygu'r...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 828 829 830 831 832 - 833 - 834 835 836 837 838 Yr Ymerawdwr Nimmyo...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 847 848 849 850 851 - 852 - 853 854 855 856 857 Boris I, Tsar Bwlgaria...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 753 754 755 756 757 - 758 - 759 760 761 762 763 Diwedd teyrnasiad yr...

8g - 9g - 10g 810au 820au 830au 840au 850au - 860au - 870au 880au 890au 900au 910au 857 858 859 860 861 - 862 - 863 864 865 866 867 Áed Findliath yn dod...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 608 609 610 611 612 - 613 - 614 615 616 617 618 Clotaire II yn ail-uno...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 723 724 725 726 727 - 728 - 729 730 731 732 733 Liutprand, brenin y...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 762 763 764 765 766 - 767 - 768 769 770 771 772 Cyfnod o anarchiaeth...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 619 620 621 622 623 - 624 - 625 626 627 628 629 Brwydr Badr; buddugoliaeth...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 774 775 776 777 778 - 779 - 780 781 782 783 784 Offa, brenin Mersia...

6g - 7g - 8g 640au 650au660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 694 695 696 697 698 - 699 - 700 701 702 703 704 Y cadfridog Umayyad Hajjaj...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 743 744 745 746 747 - 748 - 749 750 751 752 753 Ionawr - Daeargryn yn...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 779 780 781 782 783 - 784 - 785 786 787 788 789 Nagaoka-kyō yn dod yn...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 626 627 628 629 630 - 631 - 632 633 634 635 636 Brwydr Wogastisburg...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 718 719 720 721 722 - 723 - 724 725 726 727 728 Sant Bonifas yn torri...

grŵp ethnig yr Ilyriaid. Daeth yn dalaith Rufeinig Illyrium. Rhwng y 6ed a'r 8g goresgynnwyd yr ardal gan y Slafiaid. Mae'r hen Ilyria yn awr yn ffurfio gwledydd...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 710 711 712 713 714 - 715 - 716 717 718 719 720 Nechtan IV, brenin y...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 815 816 817 818 819 - 820 - 821 822 823 824 825 Y mathemategydd Persaidd...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 840 841 842 843 844 - 845 - 846 847 848 849 850 28 Mawrth - Llychlynwyr...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 631 632 633 634 635 - 636 - 637 638 639 640 641 20 Awst - Brwydr Yarmuk...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 785 786 787 788 789 - 790 - 791 792 793 794 795 Gwrthryfel yn erbyn...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 673 674 675 676 677 - 678 - 679 680 681 682 683 27 Mehefin - Pab Agatho...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 669 670 671 672 673 - 674 - 675 676 677 678 679 Dagobert II a Theuderic...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 604 605 606 607 608 - 609 - 610 611 612 613 614 Y Sassaniaid yn cipio...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 675 676 677 678 679 - 680 - 681 682 683 684 685 10 Hydref - Brwydr Karbala...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 813 814 815 816 817 - 818 - 819 820 821 822 823 Yr esgob Theodulf o...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 665 666 667 668 669 - 670 - 671 672 673 674 675 Ar farwolaeth ei frawd...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 734 735 736 737 738 - 739 - 740 741 742 743 744 Siarl Martel yn gyrru'r...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 664 665 666 667 668 - 669 - 670 671 672 673 674 Theodore o Tarsus yn...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au – 770au 780au 790au 800au 810au 763 764 765 766 767 - 768 - 769 770 771 772 773 Elfodd yn perswadio...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 627 628 629 630 631 - 632 - 633 634 635 636 637 Abu Bakr yn gorchfygu...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 668 669 670 671 672 - 673 - 674 675 676 677 678 Beda, clerigwr a hanesydd...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 609 610 611 612 613 - 614 - 615 616 617 618 619 Byddin Ymerodraeth Persia...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 761 762 763 764 765 - 766 - 767 768 769 770 771 6 Tachwedd - Nicetas...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 661 662 663 664 665 - 666 - 667 668 669 670 671 Yr Arabiaid yn gorfchygu'r...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 672 673 674 675 676 - 677 - 678 679 680 681 682 Brwydr Syllaeum: llynges...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 825 826 827 828 829 - 830 - 831 832 833 834 835 Ansgar, cenhadwr Cristionogol...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 834 835 836 837 838 - 839 - 840 841 842 843 844 Louis Dduwiol yn ceisio...

6g - 7g - 8g 640au 650au 660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 685 686 687 688 689 - 690 - 691 692 693 694 695 Rotrude o Treves, Duges...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 620 621 622 623 624 - 625 - 626 627 628 629 630 27 Hydref - Pab Honorius...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 681 682 683 684 685 - 686 - 687 688 689 690 691 22 Hydref - Pab Conon...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 704 705 706 707 708 - 709 - 710 711 712 713 714 Ceolred yn dod yn frenin...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 838 839 840 841 842 - 843 - 844 845 846 847 848 Cytundeb Verdun yn...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 885 886 887 888 889 - 890 - 891 892 893 894 895 Anarawd ap Rhodri,...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 794 795 796 797 798 - 799 - 800 801 802 803 804 29 Tachwedd - Pab Leo...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 611 612 613 614 615 - 616 - 617 618 619 620 621 Brwydr Afon Idle: Aethelfrith...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 683 684 685 686 687 - 688 - 689 690 691 692 693 Yr Ymerawdwr Bysantaidd...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 816 817 818 819 820 - 821 - 822 823 824 825 826 Tang Mu Zong yn dod...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 719 720 721 722 723 - 724 - 725 726 727 728 729 Diwedd teyrnasiad yr...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 651 652 653 654 655 - 656 - 657 658 659 660 661 Oswiu, brenin Northumbria...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 777 778 779 780 781 - 782 - 783 784 785 786 787 Siarlymaen yn galw'r...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 632 633 634 635 636 - 637 - 638 639 640 641 642 Brwydr Mag Rath: Gorchfygir...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 740 741 742 743 744 - 745 - 746 747 748 749 750 Y Pla Du yng Nghaergystennin...

6g - 7g - 8g 640au 650au660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 691 692 693 694 695 - 696 - 697 698 699 700 701 Y Califf Umayyad Abd...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 741 742 743 744 745 - 746 - 747 748 749 750 751 Yr Ymerodraeth Fysantaidd...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 798 799 800 801 802 - 803 - 804 805 806 807 808 Nicephorus I a Siarlymaen...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 783 784 785 786 787 - 788 - 789 790 791 792 793 Siarlymaen yn concro...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au 660au 670au 680au 690au 700au 710au 658 659 660 661 662 663 664 665 666 667 668 Yr Ymeradwr Bysantaidd Constans...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 870 871 872 873 874 - 875 - 876 877 878 879 880 29 Rhagfyr - Siarl...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 638 639 640 641 642 - 643 - 644 645 646 647 648 Byddin Arabaidd yn ennill...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 671 672 673 674 675 - 676 - 677 678 679 680 681 2 Tachwedd - Pab Donus...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 748 749 750 751 752 - 753 - 754 755 756 757 758 Synod Caergystennin...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 807 808 809 810 811 - 812 - 813 814 815 816 817 Ail frwydr Ronsyfal...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 788 789 790 791 792 - 793 - 794 795 796 797 798 8 Mehefin - Y Llychlynwyr...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 616 617 618 619 620 - 621 - 622 623 624 625 626 Yr Ymerawdwr Bysantaidd...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 805 806 807 808 809 - 810 - 811 812 813 814 815 Teml Offeiriad y Jaguar...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 732 733 734 735 736 - 737 - 738 739 740 741 742 Brwydr Narbonne - byddin...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 889 890 891 892 893 - 894 - 895 896 897 898 899 Mojmír II yn dod yn...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 818 819 820 821 822 - 823 - 824 825 826 827 828 Y Saraseniaid yn cipio...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 757 758 759 760 761 - 762 - 763 764 765 766 767 Y Caliph Abbasid al-Mansur...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 726 727 728 729 730 - 731 - 732 733 734 735 736 Beda yn gorffen ei Historia...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 750 751 752 753 754 - 755 - 756 757 758 759 760 Yn ôl traddodiad urddo...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 677 678 679 680 681 - 682 - 683 684 685 686 687 Idwal ap Cadwallon (Idwal...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 601 602 603 604 605 - 606 - 607 608 609 610 611 Cearl yn dod yn frenin...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 596 597 598 599 600 - 601 - 602 603 604 605 606 Liuva II yn olynu ei...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 839 840 841 842 843 - 844 - 845 846 847 848 849 Rhodri Mawr yn dod...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 699 700 701 702 703 - 704 - 705 706 707 708 709 Justinian II yn ad-ennill...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 602 603 604 605 606 - 607 - 608 609 610 611 612 19 Chwefror - Pab Bonifas...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 776 777 778 779 780 - 781 - 782 783 784 785 786 Ymerawdwr Kammu yn olynu...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 641 642 643 644 645 - 646 - 647 648 649 650 651 Yr Arabiaid yn ad-ennill...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 659 660 661 662 663 - 664 - 665 666 667 668 669 Medi, Synod Whitby 6...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 598 599 600 601 602 - 603 - 604 605 606 607 608 Brwydr Degsastan: Æthelfrith...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 625 626 627 628 629 - 630 - 631 632 633 634 635 1 Ionawr - Muhammad...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 820 821 822 823 824 - 825 - 826 827 828 829 830 Merfyn Frych yn dod...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 868 867 868 869 870 - 871 - 872 873 874 875 876 Cyfres o naw o frwydrau...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 676 677 678 679 680 - 681 - 682 683 684 685 686 Cofnod cyntaf Brut y...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 614 615 616 617 618 - 619 - 620 621 622 623 624 Yr Afariaid yn ymosod...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 826 827 828 829 830 - 831 - 832 833 834 835 836 Malamir yn olynu Omurtag...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 792 793 794 795 796 - 797 - 798 799 800 801 802 17 Gorffennaf - Irene...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 771 772 773 774 775 - 776 - 777 778 779 780 781 Siarlymaen yn gorchfygu...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 817 818 819 820 821 - 822 - 823 824 825 826 827 Abd-ar-rahman II yn...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 612 613 614 615 616 - 617 - 618 619 620 621 622 Sui Gong Di yn olynu...

6g - 7g - 8g 640au 650au660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 693 694 695 696 697 - 698 - 699 700 701 702 703 Tiberius III yn diorseddu...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 821 822 823 824 825 - 826 - 827 828 829 830 831 24 Mehefin Harald klak...

7g - 8g - 9g 740au 750au 760au 770au 780au - 790au - 800au 810au 820au 830au 840au 793 794 795 796 797 - 798 - 799 800 801 802 803 Coenwulf, brenin Mercia...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 756 757 758 759 760 - 761 - 762 763 764 765 766 Telets yn olynu Vinekh...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 703 704 705 706 707 - 708 - 709 710 711 712 713 15 Ionawr - Pab Sisinnius...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 796 797 798 799 800 - 801 - 802 803 804 805 806 28 Rhagfyr - Louis...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 600 601 602 603 604 - 605 - 606 607 608 609 610 Aj Ne' Ohl Mat yn dod...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 745 746 747 748 749 - 750 - 751 752 753 754 755 Marwan II (744-750)...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 769 770 771 772 773 - 774 - 775 776 777 778 779 Siarlymaen yn gorchfygu...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 749 750 751 752 753 -754 -755 756 757 758 759 (Tua'r flwyddyn yma) Caradog...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 799 800 801 802 803 - 804 - 805 806 807 808 809 Siarlymaen yn gorchfygu'r...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 725 726 727 728 729 - 730 - 731 732 733 734 735 (Tua'r flwyddyn yma)...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 684 685 686 687 688 - 689 - 690 691 692 693 694 Brwydr Coronate: Byddin...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 634 635 636 637 638 - 639 - 640 641 642 643 644 Clovis II yn olynu Dagobert...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 890 891 892 893 894 - 895 - 896 897 898 899 900 Bohemia yn torri'n...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 663 664 665 666 667 - 668 - 669 670 671 672 673 Yn dilyn llofruddiaeth...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 720 721 722 723 724 - 725 - 726 727 728 729 730 Elisedd ap Gwylog yn...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 865 866 867 868 869 - 870 - 871 872 873 874 875 Sefydlu castell Prâg...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au - 660au - 670au 680au 690au 700au 710au 657 658 659 660 661 - 662 - 663 664 665 666 667 Grimuald yn cipio gorsedd...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 667 668 669 670 671 - 672 - 673 674 675 676 677 11 Ebrill - Pab Adeodatus...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 713 714 715 716 717 - 718 - 719 720 721 722 723 Pelayo yn gorchfygu'r...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 754 755 756 757 758 - 759 - 760 761 762 763 764 Y Ffranciaid dan Pepin...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 733 734 735 736 737 - 738 - 739 740 741 742 743 Un o ddinasoedd y Maya...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 702 703 704 705 706 - 707 - 708 709 710 711 712 Yr Ymerodres Gemmei...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 717 718 719 720 721 - 722 - 723 724 725 726 727 Brwydr Covadonga: Buddogoliaeth...

tiriogaethau, gan symud i mewn i Alsace a chyrraedd dyffrynnoedd yr Alpau erbyn yr 8g. Ffurfiasant wlad Alemannia, oedd ar brydiau yn annibynnol ond yn amlach na...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 773 774 775 776 777 - 778 - 779 780 781 782 783 15 Awst - Brwydr Ronsyfal...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 886 887 888 889 890 - 891 - 892 893 894 895 896 6 Hydref - Pab Fformosws...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 735 736 737 738 739 - 740 - 741 742 743 744 745 26 Hydref - Daeargryn...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 597 598 599 600 601 - 602 - 603 604 605 606 607 Yr Ymerawdwr Bysantaidd...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 843 844 845 846 847 - 848 - 849 850 851 852 853 Tua'r flwyddyn yma:...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 772 773 774 775 776 - 777 - 778 779 780 781 782 Siarlymaen yn gorchfygu'r...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 678 679 680 681 682 - 683 - 684 685 686 687 688 Muawiya II ibn Yazid...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 603 604 605 606 607 - 608 - 609 610 611 612 613 Eochaid Buide yn olynu...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 706 707 708 709 710 - 711 - 712 713 714 715 716 30 Ebrill - Byddin Fwslimaidd...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 893 894 895 896 897 - 898 - 899 900 901 902 903 Ionawr - Pab Ioan IX...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 697 698 699 700 701 - 702 - 703 704 705 706 707 Mosg yr Umayyad yn ninas...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 708 709 710 711 712 - 713 - 714 715 716 717 718 Diorseddu'r Ymerawdwr...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 891 892 893 894 895 - 896 - 897 898 899 900 901 Y Bwlgariaid, dan Simeon...

6g - 7g - 8g 550au 560au 570au 580au 590au - 600au - 610au 620au 630au 640au 650au 599 600 601 602 603 - 604 - 605 606 607 608 609 Theudebert II a Theuderic...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 811 812 813 814 815 - 816 - 817 818 819 820 821 Hywel ap Rhodri Molwynog...

dalaith eglwysig, ynghyd ag yn ei esgobaeth ei hun, yw archesgob. Hyd at yr 8g a dechrau'r nawfed 'metropolitan' oedd teitl swyddogol archesgob, enw sy'n...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 709 710 711 712 713 - 714 - 715 716 717 718 719 Ar farwolaeth Pepin...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 797 798 799 800 801 - 802 - 803 804 805 806 807 31 Hydref - Irene,...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 737 738 739 740 741 - 742 - 743 744 745 746 747 Cystennin V yn ad-ennill...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 824 825 826 827 828 - 829 - 830 831 832 833 834 Egbert, brenin Wessex...

Brenin Powys yn niwedd yr 8g a dechrau'r 9g oedd Cadell Powys neu Cadell ap Brochfael. Ymddengys iddo olynu ei dad, Brochfael ab Elisedd, a dilynwyd ef...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 809 810 811 812 813 - 814 - 815 816 817 818 819 Hywel ap Rhodri Molwynog...

7g - 8g - 9g 710au 720au 730au 740au 750au - 760au - 770au 780au 790au 800au 810au 759 760 761 762 763 - 764 - 765 766 767 768 769 Telets yn olynu Subin...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 739 740 741 742 743 - 744 - 745 746 747 748 749 Chwefror - Hildeprand...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 849 850 851 852 853 - 854 - 855 856 857 858 859 Y Daniaid yn anrheithio...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 819 820 821 822 823 - 824 - 825 826 827 828 829 Trydydd Brwydr Ronsyfal:...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 624 625 626 627 628 - 629 - 630 631 632 633 634 Yr Ymerodraeth Fysantaidd...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 780 781 782 783 784 - 785 - 786 787 788 789 790 Widukind a llawer o...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 653 654 655 656 657 - 658 - 659 660 661 662 663 Cadwaladr ap Cadwallon...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 642 643 644 645 646 - 647 - 648 649 650 651 652 Harscha, ymerawdwr rhan...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 829 830 831 832 833 - 834 - 835 836 837 838 839 Ymosodiad cyntaf y...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 823 824 825 826 827 - 828 - 829 830 831 832 833 Adeiladu'r eglwys Gristnogol...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 648 649 650 651 652 - 653 - 654 655 656 657 658 Aripert, yn olynu Rodoald...

8g - 9g - 10g 770au 780au 790au 800au 810au - 820au - 830au 840au 850au 860au 870au 822 823 824 825 826 - 827 - 828 829 830 831 832 Awst - Pab Ffolant...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 738 739 740 741 742 - 743 - 744 745 746 747 748 Wedi saith mlynedd heb...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 873 874 875 876 877 - 878 - 879 880 881 882 883 Anarawd ap Rhodri yn...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 872 873 874 875 876 - 877 - 878 879 880 881 882 Rhodri Mawr yn cael...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au – 780au – 790au 800au 810au 820au 830au 782 783 784 785 786 – 787 – 788 789 790 791 792 Ail Gyngor Nicaea yn...

7g - 8g - 9g 680au 690au 700au 710au 720au - 730au - 740au 750au 760au 770au 780au 728 729 730 731 732 - 733 - 734 735 736 737 738 Yr Ymerawdwr Bystantaidd...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 775 776 777 778 779 - 780 - 781 782 783 784 785 Cystennin VI yn dod...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 610 611 612 613 614 - 615 - 616 617 618 619 620 Brwydr Caer: gorchfygir...

Rhufeinig, pan oedd yn dwyn yr enw Portus Victoriae Iuliobrigensium. Yn yr 8g sefydlodd Alfonso III, brenin León, abaty yma. Mae yno faes awyr, a hefyd...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 765 766 767 768 769 - 770 - 771 772 773 774 775 Ymerawdwr Kōnin yn dod...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 746 747 748 749 750 - 751 - 752 753 754 755 756 Pepin Fyr yn cael ei...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 869 870 871 872 873 - 874 - 875 876 877 878 879 13 Mawrth - Esgyrn...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 766 767 768 769 770 - 771 - 772 773 774 775 776 4 Rhagfyr - Marwolaeth...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 721 722 723 724 725 - 726 - 727 728 729 730 731 Dúngal mac Selbaig,...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 618 619 620 621 622 - 623 - 624 625 626 627 628 Clotaire II, brenin...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 801 802 803 804 805 - 806 - 807 808 809 810 811 12 Ebrill - Ethol Nicephorus...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 806 807 808 809 810 - 811 - 812 813 814 815 816 26 Gorffennaf - Brwydr...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 607 608 609 610 611 - 612 - 613 614 615 616 617 Theuderic II yn dod...

abaty hynaf Awstria, ac mae'n cynnwys llyfrgell hynaf y wlad. O ddiwedd yr 8g ymlaen, roedd yn ganolfan Archesgobaeth Salzburg. Ceir nifer fawr o adeiladau...

Brenin Powys yn nechrau'r 8g oedd Gwylog ap Beli (695? – 725). Roedd yn fab i Beli ap Eiludd, a dilynwyd ef gan ei fab Elisedd ap Gwylog.    Eginyn erthygl...

Brenin Powys yng nghanol yr 8g oedd Brochfael ap Elisedd. Olynodd ei dad, Elisedd ap Gwylog, a dilynwyd ef ar yr orsedd gan ei fab, Cadell ap Brochfael...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 832 833 834 835 836 - 837 - 838 839 840 841 842 Pietro Tradonico yn...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 623 624 625 626 627 - 628 - 629 630 631 632 633 Pepin o Landen yn dod...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 714 715 716 717 718 - 719 - 720 721 722 723 724 Y mynach Winifrid yn...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 715 716 717 718 719 - 720 - 721 722 723 724 725 Yazid II ibn Abd al-Malik...

6g - 7g - 8g 580au 590au 600au 610au 620au - 630au - 640au 650au 660au 670au 680au 629 630 631 632 633 - 634 - 635 636 637 638 639 Cadwallon ap Cadfan...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 700 701 702 703 704 - 705 - 706 707 708 709 710 1 Mawrth - Pab Ioan...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 752 753 754 755 756 - 757 - 758 759 760 761 762 9 Mawrth - Daeargryn...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 646 647 648 649 650 - 651 - 652 653 654 655 656 Yr Arabiaid yn gorchfygu...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 679 680 681 682 683 - 684 - 685 686 687 688 689 Wu Ze Tian yn ennill...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 682 683 684 685 686 - 687 - 688 689 690 691 692 15 Rhagfyr - Pab Sergius...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 853 854 855 856 856 - 857 - 858 859 860 861 862 Y Llychlynwyr yn ymosod...

6g - 7g - 8g 630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au 680 681 682 683 684 - 685 - 686 687 688 689 690 Abd al-Malik ibn Marwan...

7g - 8g - 9g 730au 740au 750au 760au 770au - 780au - 790au 800au 810au 820au 830au 784 785 786 787 788 - 789 - 790 791 792 793 794 Gwrthryfel yn Japan;...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 707 708 709 710 711 - 712 - 713 714 715 716 717 Ansprand yn olynu Aripert...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 850 851 852 853 854 - 855 - 856 857 858 859 860 Rhodri Mawr, brenin...

6g - 7g - 8g 560au 570au 580au 590au 600au - 610au - 620au 630au 640au 650au 660au 605 606 607 608 609 - 610 - 611 612 613 614 615 4 Hydref - Heraclius...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 647 648 649 650 651 - 652 - 653 654 655 656 657 Arabiaid yn ymosod ar...

8g - 9g - 10g 790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au 837 838 839 840 841 - 842 - 843 844 845 846 847 14 Chwefror - Siarl...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 888 889 890 891 892 - 893 - 894 895 896 897 898 Brwydr Tal-y-bont Simeon...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 808 809 810 811 812 - 813 - 814 815 816 817 818 Y Bwlgariaid yn cipio...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 649 650 651 652 653 - 654 - 655 656 657 658 659 Colli Brwydr Cai gan...

6g - 7g - 8g 570au 580au 590au 600au 610au - 620au - 630au 640au 650au 660au 670au 621 622 623 624 625 - 626 - 627 628 629 630 631 Yr Ymerodraeth Fysantaidd...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 705 706 707 708 709 - 710 - 711 712 713 714 715 Diwedd Cyfnod Asuka...

7g - 8g - 9g 700au 710au 720au 730au 740au - 750au - 760au 770au 780au 790au 800au 751 752 753 754 755 - 756 - 757 758 759 760 761 Pepin Fyr yn gorchfygu'r...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 652 653 654 655 656 - 657 - 658 659 660 661 662 30 Gorffennaf - Pab...

6g - 7g - 8g 640au 650au660au 670au 680au - 690au - 700au 710au 720au 730au 740au 692 693 694 695 696 - 697 - 698 699 700 701 702 Diwedd teyrnasiad yr...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 637 638 639 640 641 - 642 - 643 644 645 646 647 5 Awst - Brwydr Maserfield...

8g - 9g - 10g 840au 850au 860au 870au 880au - 890au - 900au 910au 920au 930au 940au 892 893 894 895 896 - 897 - 898 899 900 901 902 Awst- Pab Romanus yn...

6g - 7g - 8g 620au 630au 640au 650au 660au - 670au - 680au 690au 700au 710au 720au 666 667 668 669 670 - 671 - 672 673 674 675 676 I-Ching, mynach Bwdhaidd...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 712 713 714 715 716 - 717 - 718 719 720 721 722 21 Mawrth - Brwydr Vincy...

galluogi i groesi. Daeth Sant Boniface yn Archesgob cyntaf Mainz tua chanol yr 8g. Yn y Canol Oesoedd roedd Archesgobion Mainz yn bwerus iawn, ac yn cael eu...

8g - 9g - 10g 760au 770au 780au 790au 800au - 810au - 820au 830au 840au 850au 860au 812 813 814 815 816 - 817 - 818 819 820 821 822 Louis Dduwiol yn rhannu...

Byd gan UNESCO yn 1987. Sefydlwyd Lübeck fel Liubice gan y Slafiaid yn yr 8g, ond yn 1138 llosgwyd hi. Yn 1143, ail-sefydlwyd y ddinas gan y tywysog Almaenig...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 767 768 769 770 771 - 772 - 773 774 775 776 777 8 Chwefror - Pab Adrian...

7g - 8g - 9g 690au 700au 710au 720au 730au - 740au - 750au 760au 770au 780au 790au 742 743 744 745 746 - 747 - 748 749 750 751 752 Abu Muslim yn uno ymerodraeth...

Perthynai'r cantref i dywysogion cynnar teyrnas Gwynedd, ond a ddiwedd yr 8g fe'i goresgynnwyd gan y Mersiaid, gelynion mawr Gwynedd a Phowys. Arosodd...

7g - 8g - 9g 720au 730au 740au 750au 760au - 770au - 780au 790au 800au 810au 820au 770 771 772 773 774 - 775 - 776 777 778 779 780 Leo IV yn olynu Cystennin...

6g - 7g - 8g 610au620au 630au 640au 650au 660au 670au 680au 690au 700au 710au 656 657 658 659 660 661 662 663 664 665 666 Yn dilyn llofruddiaeth y califf...

goncwest Rufeinig yn yr 2g CC. Pan oresgynwyd Penrhyn Iberia gan y Mwriaid yn yr 8g, ffoi i fynyddoedd coediog Asturies a wnaeth yr uchelwyr Cristnogol. Sefydlwyd...

Meilirion (?500 - 530) Cynyr ap Meilir (ar ôl 530) Hywel ap Cadwaladr (8g) Cynan ap Rhodri (8g) Ingimund (902 - 905) Bran ap Dinwal (12g)[angen ffynhonnell]...

6g - 7g - 8g 600au 610au 620au 630au 640au - 650au - 660au 670au 680au 690au 700au 650 651 652 653 654 - 655 - 656 657 658 659 660 15 Tachwedd - Brwydr...

7g - 8g - 9g 670au 680au 690au 700au 710au - 720au - 730au 740au 750au 760au 770au 716 717 718 719 720 - 721 - 722 723 724 725 726 Anastasius II, cyn-ymerawdwr...

8g - 9g - 10g 750au 760au 770au 780au 790au - 800au - 810au 820au 830au 840au 850au 802 803 804 805 806 - 807 - 808 809 810 811 812 Yn dilyn marwolaeth...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 854 855 856 856 857 - 858 - 859 860 861 862 863 Patriarch Ignatius...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 831 832 833 834 835 - 836 - 837 838 839 840 841 Y Caliph Abbasid al-Mutasim...

7g - 8g - 9g 650au 660au 670au 680au 690au - 700au - 710au 720au 730au 740au 750au 696 697 698 699 700 - 701 - 702 703 704 705 706 30 Hydref - Pab Ioan...

8g - 9g - 10g 800au 810au 820au 830au 840au - 850au - 860au 870au 880au 890au 900au 851 852 853 854 855 - 856 - 857 858 859 860 861 Rhodri Mawr, brenin...

8g - 9g - 10g 820au 830au 840au 850au 860au - 870au - 880au 890au 900au 910au 920au 867 868 869 870 871 - 872 - 873 874 875 876 877 Rhodri Mawr yn ychwanegu...

cynnar. Fe'i defnyddid yn arbennig yn nheyrnasoedd y Ffranciaid yn y 7fed a'r 8g. Yn ystod y 7g daeth Maer y Llys i fod yn wir reolwr Austrasia, y rhan ogledd-ddwyreiniol...

7g - 8g - 9g 660au 670au 680au 690au 700au - 710au - 720au 730au 740au 750au 760au 711 712 713 714 715 - 716 - 717 718 719 720 721 19 Ebrill - Y mynachdy...

8g - 9g - 10g 780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au 827 828 829 830 831 - 832 - 833 834 835 836 837 Yr ymerawdwr Theophilus...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 635 636 637 638 639 - 640 - 641 642 643 644 645 28 Mai - Pab Severinus...

gynharaf yr iaith Ffrangeg yw Hen Ffrangeg a siaredid yng ngogledd Ffrainc o'r 8g i'r 14g. Datblygodd Hen Ffrangeg o Ladin llafar, yr iaith a siaredid gan drigolion...

2007 yn 136,208. Ceir cyfeiriad ar Apelddorn dan ei hen enw, Appoldro, o'r 8g. Tyfodd lle mae'r hen ffordd o Amersfoort i Deventer yn croesi'r ffordd o...

5g nid oedd Gallia Belgica dan lywodraeth Rhufain, a daeth yn rhan o deyrnas y Merofingiaid. Yn yr 8g, y dalaith hon oedd calon ymerodraeth Siarlymaen....

Luc. Mae'r testunau mewn ysgrifen Ynysig ac yn dyddio o hanner cyntaf yr 8g. Mae'r llawysgrif wedi'i haddurno'n gain yn yr arddull Geltaidd tebyg i'r...

lleoli ar echelin y ria, ger Rodiles. Yn ystod cyfnod Teyrnas Asturias yn yr 8g, symudodd y boblogaeth i Amandi, Camoca a Bedriñana. Ceir llawer o henebion...

Yn 660, daeth Felix o Aquitaine yn ddug Aquitaine a Vasconia. Yn nechrau'r 8g, bu Odo Fawr yn ymladd yn erbyn y Mwslimiaid oedd wedi meddiannu'r rhan fwyaf...

fynach o'r enw Dionysius Exiguus, ond ni chyhaeddodd orllewin Ewrop tan yr 8g. Daeth yn gyffredin rhwng yr 11g a'r 14g. Y drefn cyn hynny oedd dyddio yn...

ei wneud yn ddall. Ymddengys fod y fuchedd yn seiliedig ar ffynonellau o'r 8g. Trioedd Ynys Prydein, gol. Rachel Bromwich (Caerdydd, 1961; arg. newydd 1991)...

Werdd"). Dechreuodd yr Arabiaid yn Oman ddefnyddio baner goch yng nghanol yr 8g. Yn ddiweddarach fe'i mabwysiadwyd gan Swltaniaeth Muscat (1650–1820) a Muscat...

6g - 7g - 8g 590au 600au 610au 620au 630au - 640au - 650au 660au 670au 680au 690au 640 641 642 643 644 - 645 - 646 647 648 649 650 Yr Ymerodraeth Fysantaidd...

Cantref Mawr a Chantref Bychan yn unig a ffurfiai Ystrad Tywi. Ar ddechrau'r 8g yr oedd Ystrad Tywi yn rhan o Deyrnas Dyfed. Tua'r flwyddyn 730 cipiodd Seisyll...

Cyrhaeddant Gogledd Affrica yn sgil gorchfygiad yr ardal gan yr Arabiaid yn yr 8g. Maent yn siarad Arabeg, gan gynnwys y dafodiaith Arabeg Fedowinaidd. Mae'r...

Mälaren, tua 30 km i'r gorllewin o Stockholm. Sefydlwyd Birka tua chanol yr 8g a datblygodd i fod yn ganolfan fasnachu bwysig. Yma yr oedd y gymuned Gristnogol...

mileniwm CC. Datblygodd dinas hynafol Corinth fel canolfan masnach yn yr 8g CC. Tyfodd i fod y ddinas-wladwriaeth ail fwyaf ar dir mawr Groeg a'r cyfoethocaf...

Pompaelo ac Oiasso. Wedi i'r Mwslimiaid gipio'r rhan fwyaf o Sbaen ar ddechrau'r 8g, ffurfiodd disgynyddion y Vascones Ddugiaeth Vasconia a Theyrnas Pamplona...

Brenin Teyrnas Morgannwg yn ne-ddwyrain Cymru yn hanner cyntaf yr 8g oedd Morgan Mwynfawr neu Morgan ab Athrwys (fl. tua 730 OC). Roedd yn fab i Athrwys...

scamorza. Credir i'r ddinas gael ei sefydlu fel caer gan y Lombardiaid cyn yr 8g. Y prif atyniad yw'r Castello Monforte, a adeiladwyd yn 1450 gan Nicola II...

nhalaith Mecsico. Blodeuodd y ddinas yn y canrifoedd hyd at tua 600 OC; erbyn yr 8g roedd y trigolion wedi ymadael. Nid oes sicrwydd o ba grŵp ethnig yr oedd...

Cipiwyd Hispania oddi wrth y Fisigothiaid gan yr Umayyad yn gynnar yn yr 8g. Dechreuodd y Reconquista bron yn syth gyda Brwydr Covadonga yn 722, ond dim...

Pompeius Magnus, a'i sefydlodd yn 74 CC. Cafodd ei chipio gan y Mwslimiaid yn yr 8g, ac yn 778 dinistriwyd y muriau gan Siarlymaen ychydig cyn Brwydr Ronsyfal...

canol y 6g, cyfnod trawsnewidiad y Frythoneg i'r Gymraeg, hyd tua chanol yr 8g. Yn Saesneg defnyddir y termau 'Primitive Welsh' neu 'Archaic Welsh' am iaith...

deyrnas yn ne-orllewin Cymru, fu'n bodoli o tua 730 hyd 920. Ar ddechrau'r 8g rheolai'r brenin Seisyll ap Clydog yng Ngheredigion. Tua'r flwyddyn 730 cipiodd...

cymeriadau mytholegol yw'r rhai cynnar. Cred llawer o ysgolheigion mai yn yr 8g y crewyd y syniad. Yn y cyfnod cynnar roedd y swydd yn un grefyddol yn bennaf;...

Cyflwyniad dwyieithog am Glawdd Offa. Adeiladwyd y clawdd gwreiddiol nôl yn yr 8g allan o fwd, baw, pridd, coed a cherrig gan Offa, brenin Mersia. Rhestr llyfrau...

Maelor ei gwahanu oddi ar weddill Cymru am gyfnod gyda chodi Clawdd Offa yn yr 8g, ond daeth yn ôl i feddiant brenhinoedd Powys yn ystod teyrnasiad Steffan...

yn Port Askaig ar Islay. Mae Croes Riasg Buidhe ar yr ynys yn dyddio o'r 8g, a cheir amrywiaeth o fywyd gwyllt yma, sy'n ei gwneud yn gyrchfan boblogaidd...

hydoddi mewn dŵr, ni waeth pa mor gryf ydyw. Bathodd alcemydd Mwslemaidd o'r 8g, sef Jabir ibn Hayyan, y term olew fitriol i'w ddisgrifio, ar ôl iddo ei ddarganfod...

Clydog (bl. tua 665 - tua 740). Prin yw ein gwybodaeth amdano. Ar ddechrau'r 8g rheolai Seisyll ap Clydog yng Ngheredigion. Yn ôl yr achau traddodiadol roedd...

Cilymaenllwyd, Sir Gaerfyrddin. Mae'n bosibl fod y groes yn dyddio'n ôl i'r 7g neu'r 8g. Cofrestwyd yr heneb hon gan Cadw gyda rhif SAM: CM160. Ogam Croesau Celtaidd...

yw Copteg. Fe'i siaredid yn yr Aifft o'r cyfnod Cristnogol cynnar hyd yr 8g. Yn ieithyddol ystyrir y Gopteg fel cyfnod olaf yr Eiffteg. Arferid ei hysgrifennu...

brenhinoedd Castilla. Amgylchynir y ddinas gan furiau a adeiladwyd yn yr 8g, efallai ar seiliau muriau Rhufeinig. Alcazar (Castell) Casa de la Moneda...

swlffwrig ar ben halen. Disgrifiwyd ef gan yr alcemydd Jabir ibn Hayyan yn yr 8g. Yn yr Oesoedd Canol, fe'i defnyddiwyd yn helaeth gan alcemyddion wrth geisio...

Ladin gan yr hanesydd a mynach o Sais Beda, efallai yn negawdau cyntaf yr 8g. Mae'r llyfr yn llawn o ffeithiau am hanes cynnar Lloegr yn y cyfnod pan ymledai'r...

dilys ond eraill yn ffugiadau. O'r siarteri dilys, mae tua 40% yn perthyn i'r 8g a 20% i ran olaf y 9g. Ceir hefyd fucheddau tri sant a gysylltir a Llandaf...

Hen Ogledd yn hanner cyntaf y 4g a sefydlu teyrnas Gwynedd. Ar ddechrau'r 8g rheolai'r brenin Seisyll ap Clydog yng Ngheredigion. Tua'r flwyddyn 730 ychwanegodd...

sydd i'w gweld heddiw. Mae'n bosibl bod adeiladau pren yn y bryngaer yn yr 8g, ond does dim olion ohonynt heddiw. Mae yna ddamcaniaeth fod Eliseg yn meddiannu...

Penwisg a wisgid gan bab yr Eglwys Gatholig Rufeinig o'r 8g i'r 20g yw coron y pab neu'r goron driphlyg. Roedd ganddi dair rhes i gynrychioli tair swyddogaeth...

nid oedd yn lle pwysig tan i'r goresgynwyr Arabiaid sefydlu tref yno yn y 8g, efallai ar safle'r dref Rufeinig fechan Taparura, sydd wedi diflannu bellach...

(177 milltir) mae'n dilyn olion Clawdd Offa, y clawdd pridd a godwyd yn yr 8g gan y brenin Offa, neu'n rhedeg yn ei ymyl. Mae'r mwyafrif o gerddwyr y llwybr...

a hynafol Babilon a phrifddinas hynafol Iran yn Ctesiphon, Baghdad yn yr 8g a daeth yn brifddinas yr Abassiaid. O fewn dim, esblygodd Baghdad yn ganolfan...

ysgrifen hieroglyffig yr Hen Aifft. Dechreuodd diwylliant y Maya ddirywio o'r 8g ymlaen, gyda nifer o ddinasoedd yn mynd yn anghyfannedd. Ceir rhywfaint o...

Lladin Mae Lladin yn aelod o gangen yr ieithoedd Italaidd. Yn y 9fed neu'r 8g CC, daeth llwythau â'r ieithoedd Italaidd i Benryn yr Eidal ac fe ddatblygodd...

yn gartref i wareiddiad y Maya rhwng yr 2g a'r 13g. Yn y cyfnod rhwng yr 8g a'r 12g flodeuodd diwylliant y Toltec. Olynwyd y gwareiddiadau cynnar hyn...

hiraf yn y byd (1410m / 4626 troedfedd) pan gafodd ei hagor yn 1981. Yn yr 8g dynodai afon Humber ffin ogleddol teyrnas Offa, brenin Mersia, gyda theyrnas...

nesaf. Mae rhai yn credu fod llawer o'r hadithau yn perthyn i'r 7fed a'r 8g ond mae eraill o'r farn mai traddodiad llafar oedd yn gyfrifol am y trosglwyddiad...

2021 roedd gan y ddinas boblogaeth o 41,662. Daeth y ddinas i fodolaeth yn y 8g o gwmpas mynachlog Benedictaidd, a daeth yn gartref i deulu Hohenzollern yn...

Dyfed a Brycheiniog hefyd yn siarad Gwyddeleg. Bu farw'r iaith yn nechrau'r 8g, ac ymledodd Eingl-Sacsoneg ar draws Lloegr. Ceir nifer o fenthyceiriau Lladin...

chanolfan weinyddol talaith Bizerte. Sefydlwyd dinas yno gan y Ffeniciaid yn yr 8g CC fel Hippo Zarytus, y mwyaf gogleddol o'u porthladdoedd, a chafodd ei datblygu...

Saesneg yw Beowulf, arwrgerdd genedlaethol y Saeson, a gyfansoddwyd yn yr 8g ar sail hen fytholeg y Germaniaid. Cerdd grefyddol fer gan y bardd Cristnogol...

hunain, English, yn dod o'r enw 'Angliaid' (Eingl). Ar y cyfandir yn ystod y 8g codwyd Dugiaeth y Sacsoni. Roedd y Sacsoniaid yn amharod i dderbyn Cristnogol...

Mae'n debyg i Lyfr Sant Chad gael ei hysgrifennu yno yn hanner cyntaf yr 8g. Cynhaliwyd yr Eisteddfod Genedlaethol yn Llandeilo ym 1996. Am wybodaeth...

Lombardiaid cyn iddi ddod yn rhan o'r Ymerodraeth Garolingaidd yn niwedd yr 8g ac yna'n rhan o Deyrnas yr Eidal, un o diriogaethau'r Ymerodraeth Lân Rufeinig...

sydd "wedi gwenwyno ffynhonnau hanes y Cymry am ganrifoedd" - ar ddechrau'r 8g, ond nid yw pawb yn derbyn ei ddamcaniaeth. Nennius's "History of the Britons"...

draddodiadol ar 3 Tachwedd. Mae un o siarteri Llyfr Llandaf y gellir ei ddyddio o'r 8g, yn enwi un Clydog, "brenin yn Ewias", ac yn dweud iddo gael ei lofruddio...

Awstralia. Credir bod yr enw "Derwent" o darddiad Celtaidd. Fe'i cofnodid o'r 8g fel Deruuentionis fluvii, sef "afon lle mae derw yn tyfu'n toreithiog". Gallai...

ffiniau'r deyrnas yn ymestyn i gynnwys Gwent ac Ergyng, ond rhywbryd cyn yr 8g collwyd Cydweli a Gŵyr i deyrnas Dyfed. Gwyddys enwau rhai o'r brenhinoedd...

gyfansoddai gerddi Hindi cynnar oedd Saraha neu Sarahapa neu Sarahapāda (fl. tua'r 8g OC). Ei enw genedigol oedd Rāhula neu Rāhulbhadra. Ceir dohas (cwpledi) ganddo...

ardal gan yr Eingl yn y 6g, a daeth yn rhan o deyrnas Mersia yn y 7g a'r 8g. Cyrhaeddodd setlwyr Daniaid yno yn y 9g, a chawsant eu cymhathu'n raddol...

niwedd y 6g neu ddechrau'r 7g, a gofnodai gan Sant Pirminius yn nechrau'r 8g. Cafodd ei gydnabod yn gyffes ffydd swyddogol yr Eglwys Gatholig Rufeinig...

C. Yn y 5g daeth yn brifddinas teyrnas y Visigothiaid yn Sbaen, ac yn yr 8g daeth dan reolaeth Islamaidd wedi ei chipio gan Al-Hurr. Ail-gipiwyd y ddinas...

tarddodd Islam yn gynnar yn y 7g OC ym Mhenrhyn Arabia, ym Mecca, ac erbyn yr 8g, ymestynnai'r Califfiaeth Umayyad o Iberia yn y gorllewin i Afon Indus yn...

wedi'u haddurno, gan gynnwys bedyddfaeni; yn eu plith mae bedyddfaen Pencraig (8g), Newchurch, Powys (10g neu'r 11g), Defynnog (11g) a Phartrishow (11g). Mae...

gadwyn o gaerau a godwyd gan yr Abbasiaid ar hyd arfordir Sahel Tiwnisia yn yr 8g OC. Codwyd y gaer Fysantaidd i amddiffyn tref hynafol Caput Vada; glaniodd...

llwythau cyfagos, y Mongolwyr. Ffurfiasant gydffederasiwn y Naw Tatar o'r 8g i'r 12g, ac mae'n bosib yr oeddynt yn perthyn i'r bobloedd Cuman a Kipchak...

mêl yw Bechbretha. Mae'n destun hynafol Hen Wyddeleg a ysgrifennwyd tua'r 8g, yn ôl pob tebyg. Fe'i cedwir y fersiwn hynaf (a'r unig destun cyfan) yn llawysgrif...

Shinto gyntaf mewn llyfrau hanesyddol o'r enw'r Kojiki a'r Nihon Shoki yn yr 8g. Wedi hynny, nid yw'r ysgrifeniadau Japaneaidd hyn yn cyfeirio at "grefydd...

ymddengys fod Cernyw yn rhan o deyrnas Frythonig Dumnonia neu Dyfnaint. Erbyn yr 8g roedd Dyfnaint wedi ei goresgyn gan yr Eingl-Sacsoniaid. Enillodd y Brythoniaid...

gofrestru'r darganfyddiadau. Credir i bobl breswylio oddi fewn i'r gaer o'r 8g CC hyd y 4g OC. Credir gan rai mai yma y brwydrodd Caradog ei frwydr olaf...

sydd heddiw yn rhan o Algeria a Moroco. Cawsant eu troi'n Fwslimiaid yn yr 8g, ac ymfudant i'r de-orllewin, y wlad a elwir heddiw Mawritania, ac i'r gogledd...

Merofingiaid o dan Clovis I. Oherwydd goresgyniad yr ardal gan y Llychlynwyr yn yr 8g roedd rhaid adeiladu caer ar ynys yng nghanol Afon Seine. Hwyliodd y Llychlynwyr...

dref Lychlynaidd bwysig yn Nenmarc, a oedd yn ei hanterth yn y cyfnod o'r 8g hyd yr 11g. Safai ar ben deheuol gorynys Jutland. Datblygodd Hedeby fel canolfan...

(neu'r Amerig. Yr ardal oedd cyrchfan ymfudo’r Teochichimecas yn ystod yr 8g a’r 13g, pobloedd a fyddai’n arwain at ddiwylliannau y Toltec, a'r Mexica...

arnyn nhw (maen nhw'n debyg i groesau eraill sy'n perthyn i'r seithfed neu'r 8g). Ar ben hynny cawsant eu gosod fel beddfeini i ddau fedd o'r 17g. Ceir coeden...

4g ymlaen, a datblygodd yr ysgrifen fân-lythrennog yng Ngwlad Groeg yn yr 8g. Datblygodd yr Eidalwyr ysgrifen italaidd yn ystod y Dadeni. Ar draws Asia...

golygu "osgo" neu "siâp y corff" mewn ioga. Disgrifir yr asana hwn yn yr 8g yn yPātañjalayogaśāstravivaraṇa ac yn y 10g yn y Vimānārcanākalpa, lle mae'n...

Northymbria yn ôl yr Historia Ecclesiastica Gentis Anglorum, hanes yn Lladin o'r 8g gan yr Hybarch Beda. Dyma'r enghraifft hynaf o lenyddiaeth yn yr iaith Saesneg...

o Iwerddon yw Crith Gablach (ynganer: 'críth gaflach'). Mae'n dyddio o'r 8g OC. Gwyddeleg yw iaith y llyfr. Ystyr y teitl yw "pryniant ymgeinciedig"....

hysbys bod eglwysi yn dathlu Gŵyl (yr) Hollsaint ar 1 Tachwedd ar ddechrau'r 8g i gyd-fynd neu gymryd lle yr ŵyl Geltaidd Samhain. Mae James Frazer yn awgrymu...

Bardd yn yr Hen Saesneg, iaith yr Eingl-Sacsoniaid, a flodeuai yn yr 8g neu'r 9g oedd Cynewulf. Priodolir iddo bedair cerdd a gofnodwyd mewn llawysgrifau...

chyfoethog. Berberiaid oedd y trigolion brodorol. Glaniodd y Ffeniciaid yn yr 8g CC a sefydlu dinas Carthago (Carthag) a dyfodd i fod yn un o ddinasoedd grymusaf...

nid yw'n debyg fod yr amddiffynfa yn perthyn i gyfnod codi'r Clawdd, sef yr 8g. Mae'n dominyddu'r rhan yma o ddyffryn Alun. Yn ôl pob tebyg, mae'n perthyn...

Pobl a drigai yn Nwyrain Ewrop yn ystod y cyfnod o ganol yr 8g i'r 10g oedd y Rws. Cyfeirir atynt mewn sawl dogfen hanesyddol o'r Oesoedd Canol Cynnar...

Gwynedd (12g) Castell Degannwy, Conwy Castell Dinas Brân, Sir Ddinbych (8g) Castell Dinbych y Pysgod, Sir Benfro (13g) Castell Dinefwr, Sir Gaerfyrddin...

yw Gildas yn rhoi enw'r teyrn hwnnw. Mae Beda yn ei Hanes Eglwysig yn yr 8g yn rhoi enw'r brenin yn y stori fel Uurtigern. Yn yr Historia Brittonum, a...

Efallai fod adeiladu Clawdd Offa, yn draddodiadol gan Offa, brenin Mersia yn yr 8g, yn dynodi ffin wedi ei chytuno. Y cyntaf i deyrnasu dros ran helaeth o Gymru...

ddwfn yn yr Oesoedd Canol, fel y tystia Eglwys Sant Martin, a sefydlwyd yn yr 8g. Yma hefyd oedd cartref ieirll Dyfnaint yn y 14g. Ychydig i'r dwyrain, ceir...

Ysgrifennodd Ptolemy yn Groeg. Cyfieithwyd ei waith i Arabeg ar ddiwedd yr 8g a dechrau'r 9g ac yna o Arabeg i Ladin yn ail hanner y 12g. Erbyn ddechrau'r...

Mae Hen Gymraeg yn enw ar gyfnod yn hanes yr iaith Gymraeg sy'n estyn o'r 8g i'r 12g. Prin yw'r testunau sydd wedi goroesi o gyfnod Hen Gymraeg. Yn eu...

Suevi, Buri a'r Fisigothiaid. Wedi'r goresgyniad Islamaidd ar ddechrau'r 8g daeth yn rhan o Al Andalus. Ffurfiwyd tiriogaeth o'r enw Portiwgal yn 868...

700au CC 701 CC 702 CC 703 CC 704 CC 705 CC 706 CC 707 CC 708 CC 709 CC 710au CC 710 CC 711 CC 712 CC 713 CC 714 CC 715 CC 716 CC 717 CC 718 CC 719 CC...

cyfreithiau a'u llysoedd eu hunain, gyda safon byw a diwylliant uchel. Erbyn yr 8g, pan godwyd Clawdd Offa, roedd tiriogaeth Cymru yn ddiffiniedig a'r Oesoedd...

hanesyddiaeth hynny. Oes y Seintiau yw’r enw a roddir ar y cyfnod o’r 4g i’r 8g yng Nghymru, a nodweddir gan dwf Cristnogaeth Geltaidd. Mewn sawl gwlad arall...

Rwsia. Cododd yr hen Rwsia, y Rus 'Khaganate, ar hyd y Volga rhwng diwedd yr 8g chanol y 9g OC. Yn hanesyddol, roedd yn fan cyfarfod pwysig gwareiddiadau...

d'Italia, ed. E. Campanile, 157–207. Pisa: Giardini. Tartessos - iaith Geltaidd de Portiwgal a de-orllewin Sbaen a gofnodwyd ar gerrig beddau 6 - 8g CC....

Swydd Henffordd. Mae un o siarteri Llyfr Llandaf y gellir ei ddyddio o'r 8g, yn enwi un Clydog, "brenin yn Ewias", ac yn dweud iddo gael ei lofruddio...

hynafol y cyfeirir atynt yn ymosod ar Ymerodraeth Newydd Assyria ar ddiwedd yr 8g CC, i greu'r traddodiad ffug fod y Cymry - a uniaethwyd â'r Cimeriaid am fod...

7g yn defnyddio patrymau neu ymylon i addurno'r llythrennau blaen. Yn yr 8g a'r 9g darluniwyd blaenlythrennau hynod o fawr, weithiau cymaint â 24 modfedd...

wedi gwasanaethu gyda Charlemagne pan anheddodd yn Piacenza yn hwyr yn yr 8g. David Hume o Godscroft (Caeredin 1646). Ane Historie of the House and Race...

Arabeg a ddarganfuwyd ymhlith darnau arian o gyfnod Offa, brenin Mersia (8g), ar safle ger Clawdd Offa yn dangos fod cysylltiadau masnachol yn bod, trwy...

2023 roedd ganddi boblogaeth o 46,633. Roedd y lle mewn bodololaeth yn y 8g, pan gafodd ei chrybwyll mewn dogfen a lofnodwyd gan Siarlymaen. Ym 1640 daeth...

nhw a roddodd eu henw i'r penrhyn, gan ddechrau o'r oes glasurol (rhwng yr 8g CC a 6g ÔC). Y sefydlwyr cyntaf yn yr ardal roedd y Phoeniciaid a'r Carthaginiaid...

Mahayana. Mae Bwdhaeth Tibet, sy'n cadw dysgeidiaeth Vajrayana yn India'r 8g, yn cael ei ymarfer yng ngwledydd rhanbarth yr Himalaya, Mongolia, [16] a...

Blodeugerdd o gerddi cyfrinol Bwdaidd o ddwyrain India a gyfansoddwyd rhwng yr 8g a dechrau'r 12g yw'r Charyapada (Bengaleg: চর্যাপদ, Asameg: চৰ্যাপদ). Maent...

Febail). Mae'n gyfuniad o ryddiaith a barddoniaeth. Tybir ei bod yn dyddio o'r 8g ac felly'n un o'r testunau hynaf yn llenyddiaeth Wyddeleg. Mae'n cyfuno elfennau...

ddugoch a Helgwn Ffrengig. Mae'n debyg cafodd y Talbot ei fridio'n gyntaf yn yr 8g yn Ffrainc, a'i ddod i Loegr ym 1066 gan Wilym Goncwerwr i hela ceirw. Yn...

proffwydioliaethau yn oracl Delffi yng Ngroeg yr Henfyd. Sefydlwyd oracl Deffi tua'r 8g cyn Crist, a chofnodir y broffwydoliaeth olaf yn 393 OC., pan gaewyd y temlau...

Penmon. Darganfuwyd yn ogystal olion tŷ gweddi (oratorium) sydd yn dyddio o'r 8g, efallai, ac yn debyg i rai o'r tai gweddi Celtaidd cynnar sydd yn Iwerddon...

hanesyddol o gwbl i ategu hynny. Mae un o siarteri Llandaf, sy'n dyddio o'r 8g, yn enwi un Clydog, "brenin yn Ewias", ac yn dweud iddo gael ei lofruddio...

yn ei Historia Ecclesiastica Gentis Anglorum, a ysgrifennwyd yn nechrau'r 8g, ymsefydlodd y Jiwtiaid yng Nghaint, Ynys Wyth, a rhannau o Hampshire. O ran...

Cyrhaeddant Gogledd Affrica yn sgil gorchfygiad yr ardal gan yr Arabiaid yn yr 8g. Cedwir defaid, geifr, camelod, ac weithiau gwartheg ganddynt. Mae'n bosib...

etifeddiaeth Powys . . . allan o afael yr Eingl â'i gleddyf ac â thân". Yn yr 8g, fe gododd Aethelbald, brenin Mersia, Glawdd Wat ac yna cododd ei olynydd...

Datblygodd Hen Ffrangeg, y ffurf gynharaf ar yr iaith, o Ladin llafar yn y 8g, gyda rhywfaint o ddylanwad gan eirfa'r Aleg a'r Germaneg. Erbyn y 9g, roedd...

yn gartref i wareiddiad y Maya rhwng yr 2g a'r 13g. Yn y cyfnod rhwng yr 8g a'r 12g flodeuodd diwylliant y Toltec. Olynwyd y gwareiddiadau cynnar hyn...

adeiladu sylweddol yn Jeriwsalem yn y 9g CC (Oes yr Haearn II), ac yn yr 8g CC datblygodd y ddinas yn ganolfan grefyddol a gweinyddol Teyrnas Jwda. Digwydd...

cyntaf Ynysoedd Comoro. Cyrhaeddodd y bobl hyn yr ardal ddim hwyrach na'r 8g OC, sef dyddiad y safle archeolegol cynharaf y gwyddys amdano, a ddarganfuwyd...

eraill wedi dwyn yr awenau o bryd i'w gilydd yn hanes Tsieina. Mae'r 7g a'r 8g yn cael eu hystyried fel uchafbwynt Brenhinllin y Tang. Dan yr Ymherodr Xuan...

Suevi, Buri a'r Fisigothiaid. Wedi'r goresgyniad Islamaidd ar ddechrau'r 8g daeth yn rhan o Al Andalus. Ffurfiwyd tiriogaeth o'r enw Portiwgal yn 868...

Rufeinig, a goroesodd yr eglwys yng Nghymru trwy Oes y Seintiau, o'r 5g i'r 8g. Adeiladwyd y Gymru Gristnogol ar seiliau'r hen grefydd Geltaidd: newidiwyd...

Northymbria. Yn ôl Historia Ecclesiastica Gentis Anglorum, hanes yn Lladin o'r 8g gan yr Hybarch Beda, efe oedd awdur y gerdd grefyddol fer a elwir Emyn Cædmon...

Zeppelin Mae'r Almaeneg ysgrifenedig gynharaf sydd wedi goroesi yn dyddio o'r 8g, ar ffurf llawysgrifau eglwysig a nodiadau ymyl y ddalen mewn llawysgrifau...

hynafiaeth glasurol, gelwid y Steppe Pontic-Caspian yn Sgythia. Ar ddiwedd yr 8g CC, daeth masnachwyr Gwlad Groeg Hynafol â gwareiddiad clasurol i'r fasnachu...

eliffantod. Ceir cyfeiriadau at y roc yng ngwaith llenorion o'r Dwyrain Canol o'r 8g ymlaen, e.e. gan yr hanesydd polymath Ibn Batuta ac yn y casgliad o chwedlau...

ymsefydlodd ar lannau'r Volga yn y 7g, y Sabir a ymfudodd o'r Cawcasws yn y 8g, a'r llwythau Ffinno-Wgrig a drigodd yn Tsafasia cyn i'r bobloedd Dyrcig gyrraedd...

2.18m o uchder wrth 0.25m wrth 0.2m. Fe'i dyddiwyd gan Ifor Williams i'r 8g ac adlewyrchir y farn honno gan Wyddoniadur Cymru yr Academi Gymreig. Cynigir...

Florus, is-ddiacon yr eglwys yn Lyon. Mae'r un a briodolir i Beda, yn yr 8g, o awdurdod lled amheus, gan ei fod yn cynnwys enwau amryw nad oeddynt yn...

Dyfed a Brycheiniog hefyd yn siarad Gwyddeleg. Bu farw'r iaith yn nechrau'r 8g, gan ildio'i thiriogaeth i'r Frythoneg yng Nghymru a'r Eingl-Sacsoneg yn Lloegr...

Proffwyd chwedlonol oedd yn byw yn nheyrnas ogleddol Israel tua'r 8g CC oedd Jona. Ef yw ffigwr canolog Llyfr Jona yn y Beibl ac hyd yma ni chafwyd tystiolaeth...

Roedd Gwriad ab Elidyr yn ffigwr Brythoniaid o’r 8g a fu, yn ôl pob tebyg, yn llywodraethwr ar Ynys Manaw. Mae gwybodaeth ymarferol amdano'n brin iawn...

amdani o Buchedd Gwenffrewi, yn o'r bucheddau cyntaf a ysgrifennwyd yn y 8g. Mae hon ymhlith y cofnodion ysgrifenedig cyntaf o hanesion saint Celtaidd...

ymestynnodd cysylltiadau masnachol yn rhanbarth Môr y Baltig yn ystod yr 8g a'r 9g. Y prif allforion o'r Ffindir oedd ffwr, caethweision, sachau'r afanc...

Ewrasia ac a gofnodir yn ymosod ar Ymerodraeth Newydd Assyria ar ddiwedd yr 8g CC. Roedd yr hanesydd Groegaidd Josephus yn lleoli Gomer a'r "Gomeriaid" yn...

etifeddiaeth Powys . . . allan o afael yr Eingl â'i gleddyf ac â thân". Yn yr 8g, fe gododd Aethelbald, brenin Mersia, Glawdd Wat ac yna cododd ei olynydd...

rhwng dechrau'r Gymraeg tua hanner olaf y 6g (gweler uchod) hyd at ddiwedd yr 8g yn oes Cymraeg Cynnar. Dim ond ambell i arysgrif ar feini sydd wedi goroesi...

Anheddiad diwylliant Lwsataidd o'r Oes Efydd yn Biskupin, 8g CC...

Kabul. Prif: Diwylliant Affganistan Mae Affganistan yn wlad Islamaidd ers yr 8g ond yn y gorffennol bu'n ganolfan bwysig iawn yn hanes Zoroastriaeth a Bwdhaeth...

655, ac am gyfnod gwanychwyd Mersia yn fawr. Yn ddiweddarach, tua dechrau'r 8g, cryfhaodd y deyrnas eto, a chipiwyd darn sylweddol o ddwyrain Powys, yn cynnwys...

darnau pres yn y ffynnon. Mae ddwy santes arall Thecla o'r 1g a Tegla o'r 8g a ni dylid cymysgu y tair. Dylid darllen yr erthygl hwn ynghyd-destun Santesau...

daeth nifer o seintiau Cernyw i amlygrwydd, yn enwedig Sant Piran. Erbyn yr 8g roedd Dyfnaint wedi ei goresgyn gan yr Eingl-Sacsoniaid. Enillodd y Brythoniaid...

garreg gyda'r ôl ei llaw fel allor. Heddiw, mae olion adeilad sy'n dyddio o'r 8g ar y safle. Ni bu sôn pellach am Sant. Aeth Non i fyw ar arfordir Ceredigion...

bosib fod y Mungu hwn yn dod o gangen o'r Shiwei mewn rhestr llinach Tang o'r 8g o lwythau gogleddol, yn ôl pob tebyg yn gysylltiedig â'r Liao -era Mungku...

Cofnodwyd ymosodiadau Llychlynnaidd ar Brydain ac Iwerddon o ddiwedd yr 8g ymlaen. Yn 852 y ceir y cofnod cyntaf am ymosodiad ar Gymru. Bu mwy o ymosodiadau...

al-Mafjar) a godwyd yng nghyfnod brenhiniaeth Umayyad yn hanner cyntaf yr 8g. Caiff ei adnabod fel "un o gestyll yr anialwch". Fe'i lleolir bum cilometr...

lladdwyd Cadwallon gan Edwin. Codwyd sawl ffin rhwng Cymru a Lloegr ac yn y 8g, cododd Offa glawdd sy'n parhau i fodoli mewn rhannau. Oherwydd ymosodiadau'r...

rhyngwladol fel endid sofran pwerus ac annibynnol o Oes y Seintiau (4g - 8g) hyd heddiw, heb ymyrraeth hyd yn oed ar adegau pan gafodd ei amddifadu o...

cyntaf o'r tu allan i Ewrop ers y Syriad Gregory III, a deyrnasodd yn yr 8g. Mae'r Pab Ffransis wedi'i nodi am ei bryder am y tlawd a'r amgylchedd, yn...

orchfygodd Arabiaid Mwslimaidd (o'r Umayyad Caliphate) Algeria ar ddechrau'r 8g. Trodd nifer fawr o'r Berberiaid brodorol tuag at Islam. Ar ôl cwymp yr Umayyad...

farddoniaeth gyfriniol Fwdhaidd o ddwyrain India a gyfansoddwyd rhwng yr 8g a'r 12g. Cafwyd seibiant ym mywyd llenyddol Bengaleg yn sgil gorchfygiad Bengal...

Cyfnod o'r 8g i'r 3g CC oedd Oes yr Echelin (Almaeneg: Achsenzeit) pan oedd crefyddau ac athroniaethau newydd yn ymddangos ar draws Ewrasia, gan gael effeithiau...

Cymru i roi trefn ar yr ardal. Cymraeg cynnar oedd iaith yr Hen Ogledd tan yr 8g a hon oedd iaith Cunedda a’r penaethiaid eraill. Sonia Aneirin yn ei gerdd...

Map yn dangos ymestyniad y Sgandinafiaid yn:      yr 8g      y 9g      y 10g      yr 11g      - sy'n dynodi ardaloedd a ddioddefodd llawer o ymosodiadau...

ysgrifau alcemegol a luniwyd yn ôl pob tebyg yn Caergystennin yn y 7g neu'r 8g OC, y mae copïau ohonynt yn bodoli mewn llawysgrifau yn Fenis a Paris. Mae...

Clawdd Offa, y ffin hanesyddol rhwng Cymru a Lloegr sydd yn dyddio'n ôl i'r 8g. Lleolir y dderwen tua 300 metr (980 tr) oddi ar Gastell y Waun, ger Dyffryn...

Dinas-wladwriaethau Pyu yn yr 8g...

Cymraeg eu hiaith yn dyfod a hanes y lyncs fwyfwy i'r presennol, yn gyntaf i 8g yr Hen Ogledd, (de'r Alban neu Gymbria heddiw), ac wedyn, mor ddiweddar a'r...